درختانشان را از بين بردند، و مى‌رفت كه تمام هستى فرعونيان را نابود كنند. آنها كه از مقابله با اين سربازان وظيفه شناس پروردگار عاجز و ناتوان بودند، و با تمام تكبّر و نخوت و خود بزرگ بينى، خود را در مقابل اين حشرات كوچك حقير و ناتوان يافتند، چاره‌اى جز اين نداشتند كه خدمت پيامبر خدا برسند و از او بخواهند كه دعا كند، تا خداوند اين بلا را هم برطرف نمايد، تا پس از رفع بلا به خداى موسى ايمان آورند. حضرت موسى، كه هدفى جز هدايت آنها نداشت، هنگامى كه آنها را مشتاق پذيرش آئين حق ديد، دعا كرد و با دعاى او اين بلاى آسمانى نيز برطرف گرديد. امّا آنها باز هم ايمان نياوردند، و همچنان بر تكبّر و لجاجت خويش اصرار ورزيدند!

٣- «وَ الْقُمَّلَ»: پروردگار اراده كرد كه براى بار سوم عذابى بر آن قوم لجوج نازل كند. اين بار سربازانى به نام «قمّل» را مأمور تنبيه آن مردم عنود و متكبّر كرد. معروف آن است كه قمّل نوعى «شپش» است؛ ولى طبق آنچه در بعضى از كتب لغت آمده «قمّل» يكى از آفات نباتى است، كه گريبانگير محصولات كشاورزى مى‌شود. معنى دوم تناسب بيشترى با قوم فرعون دارد؛ زيرا چرخه اقتصاد آنها بر محصولات كشاورزى مى‌چرخيد، و مشيّت الهى اين بود كه اين بار عذابى نازل شود كه اقتصاد آنها را فلج كند، و دنيا را در كام آنها تلخ نمايد. و اين بار هم همان تقاضا و وعده ايمان، و دعاى حضرت موسى و رفع بلا و خلف وعده آنها تكرار شد.

٤- «وَ الضَّفَادِعَ»: بار ديگر عذاب الهى بر قوم فرعون نازل شد. اين بار حيواناتى كه در مواقع عادى هيچ آزارى از ناحيه آنها انسان را تهديد نمى‌كند، مأمور عذاب الهى شدند. آرى، قورباغه‌ها به فرمان پروردگار به سرعت شروع به توليد مثل و تكثير كردند؛ مردم مصر ناگهان متوجّه حمله سيل آساى قورباغه‌ها شدند. در مدّتى كوتاه، قورباغه‌ها تمام محيط زندگى آنها را اشغال كردند. خانه‌ها، آشپزخانه‌ها، ظرفهاى غذا و آب، همه و همه جايگاه قورباغه‌ها شد! قورباغه‌ها زندگى مصريان را فلج كردند، و چرخه زندگى آنها را از كار انداختند. آن مردم پر ادّعا و متكبّر و خود برتربين، در برابر