قواعد و احکام حفاظت اطلاعات - احمدیان، اسدالله - الصفحة ١٢٧ - دروغهاى جايز
براى نمونه، بعضى از موارد ياد شده عبارتند از:
١. ضرر: جايى كه ضرر جانى يا آبرويى و يا مالى قابل ملاحظهاى متوجه خود شخص و يا ديگر مسلمانها بشود، قسم دروغ نيز مانعى ندارد و بلكه گاهى واجب مىشود.
عن ابى الحسن الرضا ٧ فى حديث قال- الراوى- سَأَلْتُهُ عَن رَجُلٍ يَخافَ عَلى مالِهِ مِنَ السُلْطانِ فَيَحْلِفُ لِيَنْجُوَبِهِ مِنْهُ؟ قالَ ٧: لا جُناحَ عَلَيْه، وَ سَالْتُهُ هَلْ يَحْلِفُ الرَّجُلُ عَلى مالِ أَخِيهِ كَما يَحْلِفُ عَلى مالِهِ؟
قالَ ٧: نَعَمْ [١]
راوى از امام هشتم ٧ درباره كسى كه براى نجات از شرّ سلطان (ظالم) به دروغ قسم مىخورد كه فلان مال را ندارم، پرسيد. آن حضرت فرمود: مانعى دارد. پرسيدم: آيا قسم دروغ براى حفظ مال ديگر برادران دينىاش درست است؟ فرمود: آرى.
* تذكر يك نكته:
گفتنى است اگر چه براى دفع ضرر مالى گفتن دروغ جايز است، ليكن اگر ضرر كم و قابل تحمل باشد، بهتر آن است كه ضرر را تحمل كند و دروغ نگويد، چنانكه حضرت على ٧ فرمود:
عَلامَةُ الْايمانِ انْ تُؤْثِرَ الصِّدْقَ حَيْثُ يَضُرُّكَ عَلَى الْكِذْبِ حَيْثُ يَنْفَعُكَ [٢]
[١] . وسائل الشيعه، ج ١٦، ص ١٦٢
[٢] . مكاسب، شيخ انصارى، ص ٥٢