قواعد و احکام حفاظت اطلاعات - احمدیان، اسدالله - الصفحة ٩٨ - افراد يا گروههاى تحت مراقبت

آنها پرس و جو كن و بر آنان در هر ناحيه‌اى از سرزمين جاسوسى بگمار و آنچه كه از آنها به تو مى‌رسد، به ما گزارش كن. [١]

بعضى از حضرت على ٧ انتظار داشتند كه على‌رغم نقض بيعت از سوى طلحه و زبير و حركت آشوب‌طلبانه آنها به سمت بصره، آنها را تعقيب نكند. امام در پاسخ فرمود:

به خدا سوگند! من مانند كفتار خفته نيستم كه صياد مدتى در كمين آن نشسته و براى فريب او با دست و يا چوب، آهسته بر زمين مى‌زند تا او را دستگير نمايد؛ من به همراه كسى كه روى به حق آورده و فرمانبردار است، شمشير زده و با گنهكارى كه از حق روى گردانده و دچار شك و ترديد شده است، تا زنده هستم مى‌جنگم. [٢]

٤. مردم: مردم ركن اصلى نظام اسلامى هستند و حكومت اسلامى نيز خدمتگزار آنهاست. لازم است كارگزاران حكومت از تمايلات، ميزان وفادارى، توقعات وانتظارات، عوامل رنجش و يا ميزان بردبارى و نياز فورى و آينده آنها مطلع باشند. از سيره پيامبر ٦ استفاده مى‌شود كه او از هر قبيله و قومى افرادى را با عنوان «نقيب» [٣] انتخاب نموده و آنها را به عنوان امين مردم و مسؤول ارتباط ميان قبيله و خود، به مردم معرفى مى‌كرد. چنين افرادى در ميان مردم به صداقت، امانت، تقوا و پاكدامنى‌

[١] . شرح نهج البلاغه، ابن ابى الحديد، ج ٣، ص ١٣٠

[٢] . نهج البلاغه، فيض الاسلام، ص ٥٩

[٣]. ابن اثير در نهايه (ج ٣، ص ٢١٨) مى‌گويد: نقيب كسى است كه از اوضاع مردم‌جست و جو و كسب اطلاع نمايد. چنانچه در مفردات (ص ٥٢٩) آمده است: نقيب يعنى كسى كه در پى جست و جو از حال و وضع مردم خود برآمده باشد