يكى از محققان معاصر «١»، روايات رسيده از امام كاظم (ع) در موضوعات مختلف اسلامى را در مجموعه سه جلدى تحت عنوان «مسند الامام الكاظم (ع)» فراهم آورده كه كارى بس ارجمند و قابل ستايش است. تأمل در اين مجموعه و موضوعات گوناگون آن خواننده را به عمق و عظمت كار فرهنگى موسى‌بن جعفر (ع) و نقش ارزنده‌اى كه آن حضرت در حراست از نهضت فرهنگى امام صادق (ع) و گسترش و شكوفايى آن ايفا كرده است واقف مى‌سازد.
تلاشهاى فرهنگى موسى‌بن جعفر (ع) همچون تلاشهاى پدر بزرگوارش، امام صادق (ع)، به تبيين اصول و فروع مكتب محدود نمى‌شد. بلكه ابعاد ديگرى نيز داشت كه مهمترين آنها عبارت است از:
١- تربيت گروه زيادى از افراد مستعد.
٢- مبارزه با گروهها و مسلكهاى ملحد و منحرف از خط امامت.
٣- احتجاجات و مناظره‌هاى علمى باعالمان دربارى و سران مكاتب فكرى كه ان‌شاءاللَّه در درسهاى آينده بدانها خواهيم پرداخت.
در اينجا توجه به اين نكته ضرورى است كه على رغم گستردگى تلاشهاى علمى و فرهنگى امام كاظم (ع)، علّت آنكه هر گاه نام آن بزرگوار برده مى‌شود ذهن بسيارى از افراد به بعد سياسى زندگى آن حضرت معطوف مى‌گردد، و بعد فرهنگى زندگى امام (ع) تحت‌الشعاع آن قرار مى‌گيرد، اين است كه در مرحله نخست، عظمت و گستردگى دانشگاه امام صادق (ع) در مقايسه با محفل درس آن حضرت و در مرحله بعد، شرايط خاص سياسى دوران زندگى امام كاظم (ع) و داستان زندانهاى پياپى و گرفتاريهاى مدام سياسى آن حضرت كه از برجستگى خاصى برخوردار است، كار فرهنگى پيشواى هفتم (ع) را تحت‌الشعاع قرار داده و فعاليت فرهنگى او را در چنان شرايطى بعيد مى‌نماياند.