آشنايى با تاريخ تمدن اسلامى - بینش، عبدالحسین - الصفحة ٢١
اما از نگاه قرآن:
١. يكتاپرستى فرمان الهى به همه ارباب اديان است، چنانكه درباره مسيحيان فرموده است:
اتَّخَذُوا أَحْبَارَهُمْ وَرُهْبَانَهُمْ أَرْبَاباً مِن دُونِ اللّهِ وَالْمَسِيحَ ابْنَ مَرْيَمَ وَمَا أُمِرُوا إِلَّا لِيَعْبُدُوا إِلهاً وَاحِداً لَاإِلهَ إِلَّا هُوَ سُبْحَانَهُ عَمَّا يُشْرِكُونَ. (توبه: ٣١)
[آنها] علماى يهود و كشيشهاى مسيحى و نيز مسيح پسر مريم را به جاى خداوند معبود قرار دادند، در حالى كه [در تورات و انجيل] تنها به پرستش خداى يگانه كه هيچ معبودى جز ذات اقدسش وجود ندارد، امر شده بودند؛ پاك مطلق است خداوند يكتا و منزّه است از اينكه شريك براى او قرار دهند.
٢. در پيمانهايى كه خداوند از قوم يهود گرفته يكتاپرستى در صدر همه قرار دارد:
وَإِذْ أَخَذْنَا مِيثَاقَ بَنِي إِسْرَائِيلَ لَاتَعْبُدُونَ إِلَّا اللّهَ وَبِالْوَالِدَيْنِ إِحْسَاناً وَذِي الْقُرْبَى وَالْيَتَامَى وَالْمَسَاكِينِ وَقُولُوا لِلنَّاسِ حُسْناً وَأَقِيمُوا الصَّلَاةَ وَآتُوا الزَّكَاةَ ثُمَّ تَوَلَّيْتُمْ إِلَّا قَلِيلًا مِنْكُمْ وَأَنْتُمْ مُعْرِضُونَ. (بقره: ٨٣)
و [اى پيامبر] يادآور باش زمانى را كه از فرزندان اسرائيل پيمان گرفتيم و فرموديم: «جز خداى يگانه را نپرستيد، به پدر و مادر و خويشاوندان و يتيمان و بينوايان نيكى كنيد و با مردم سخن خوش و نيكو بگوييد، نماز را بر پا داريد و زكات بدهيد.» سپس جز عده كمى از شما [قوم يهود]، معترضانه سرپيچى و نافرمانى كرديد و از وفاى به عهد الهى روى گردان شديد.
٣. سرانجام چون نوبت رسالت پيامبر اسلام رسيد از سوى خداوند فرمان يافت تا همه اهل كتاب را براى گرد آمدن بر كلام مشترك ميان همه اديان ابراهيمى يعنى توحيد فرابخواند:
قُلْ يَا أَهْلَ الْكِتَابِ تَعَالَوْا إِلَى كَلِمَةٍ سَوَاءٍ بَيْنَنَا وَبَيْنَكُمْ أَلَّا نَعْبُدَ إِلَّا اللّهَ وَلَا نُشْرِكَ بِهِ شَيْئاً وَلَا يَتَّخِذَ بَعْضُنَا بَعْضاً أَرْبَاباً مِنْ دُونِ اللّهِ فَإِن تَوَلَّوا فَقُولُوا اشْهَدُوا بِأَنَّا مُسْلِمُونَ. (آل عمران: ٦٤)
[اى پيامبر] بگو: «اى اهل كتاب! بياييد به كلام [توحيد] كه مشترك بين ما و شماست تمسك جوييم! يعنى جز خداى يكتا را نپرستيم، براى او شريك قايل نشويم و هرگز بعضى از ما بعضى ديگر را به جاى او به خدايى برنگزينيم.» پس اگر از اين دعوت روى برگرداندند، [اى مسلمانان] بگوييد: گواه باشيد كه ما مسلمان و تسليم امر خداونديم.