آشنايى با تاريخ تمدن اسلامى - بینش، عبدالحسین - الصفحة ٤٨
مبنى بر اينكه اثرى علمى از زبان چينى به زبان عربى ترجمه شده باشد به دست نداريم. «١» علوم تمدنهاى باستانى بابل و مصر نيز به واسله علوم يونانى و يونانىمآبى به جهان اسلام انتقال يافت.
البته اين نكته را هم نبايد از ياد برد كه تبادل علمى در ميان خود تمدنهاى باستانى نيز حقيقتى است انكارناپذير.
١. علوم هندى تمدن اسلامى از علوم هندى تأثيرى چشمگير پذيرفته و گواه آن ترجمههاى فراوانى است كه از نوشتههاى هندى به زبان فارسى و عربى موجود است. محمد بن موسى خوارزمى نخستين رياضيدان اسلامى- كه تاريخ اين علم در ميان مسلمانان با او آغاز مىشود، به هند سفر كرد و دستاورد سفر وى، انتقال اعداد هندى به جهان اسلامى بود. «از طريق تأليف رياضى وى، اين ارقام به باختر زمين راه يافت و به نام ارقام «عربى» شناخته شد.» «٢» ديگر از نشانههاى تأثير علوم هندى بر علوم اسلامى، آثار ابوريحان است. وى در خدمت سلطان محمود غزنوى به هند سفر كرد و دستاورد آن را در اثرى به نام «تحقيق ما للهند» به رشته تحرير درآورد. اين كتاب بهترين گزارش درباره هندوستان و مذهب هندوان و علوم و رسوم هندوستان در قرون وسطى است. «٣»