٢- مستضعفان فكرى كه توان رهيابى ندارند. «١» ٣- كسانى كه در دوران فترت در حيرت و سرگردانى هستند و راهنمايى نمى‌يابند تا از او هدايت بگيرند. «٢» ٤- مسلمانانى كه از اطاعت خدا و رسول سرپيچى مى‌كنند «٣» ياولايت كفار را پذيرفته و محبت آنان را به دل مى گيرند «٤» يا مرتد مى شوند. «٥» و اما همه اين گمراهان مورد غضب خدا نيستند. آنانى كه عالمانه و از سر استكبار راه حق را ترك كرده و از پذيرفتن دين واحكام آن سرپيچى مى‌كنند و تسليم خدا و رسول نيستند و نافرمانى مى نمايند، مورد غضب خدايند ولى آن گمراهانى كه استكبار ندارند و قاصرند اميد است مورد عفو و رحمت حق قرارگيرند.
در پايان بحث براى ترسيم و جداسازى رهروان راه مستقيم الهى از گمراهان مى‌توان گفت: كسانى اصحاب صراط مستقيم تعالى و كمالند كه به هيچ شرك اعتقادى و عملى آلوده نشده اند. آنان نعمت يافتگان هستند كه هدايت و امنيت كامل از آنان است.
«الَّذينَ آمَنُوا وَ لَمْ يَلْبَسُوا ايمانَهُمْ بِظُلْمٍ اوُلئِكَ لَهُمُ الْامْنُ وَ هُمْ مُهْتَدُونَ» آنها كه ايمان آوردند و ايمان خود را با شرك و ستم نيالودند، ايمنى تنها از آنِ آنهاست؛ و آنها هدايت يافتگانند! و بقيه مؤمنان كه به شركهاى اعتقادى و عملى نيز آلوده‌اند، رهرو صراط مستقيم‌اند و افتان و خيزان از اين راه مى‌روند تا خدا را ملاقات كنند و با شمول شفاعت به اصحاب صراط مستقيم ملحق شوند.
و در اين بين گروهى ره نيافته و در حيرت و سرگردانى گرفتارند و اينان «ضالين» و گم‌گشتگانند. اينان كسانى هستند كه يا راه حق به آنان معرفى نشده، ياتوان درك آن‌