٢- دشمنان اسلام در ميان مسلمانان جاسوسانى دارند كه اخبار مسلمانان را به آنان مى‌رسانند؛ لذا مسلمانان بايد بهوش باشند.
٣- يكى از اهداف جاسوسى دشمنان، فتنه‌انگيزى و ايجاد اضطراب و ترديد است.
فشار اقتصادى‌ هُمُ الَّذِينَ يَقُولُونَ لَا تُنفِقُوا عَلَى‌ مَنْ عِندَ رَسُولِ اللَّهِ حَتَّى‌ يَنفَضُّوا (منافقون: ٧)
آنان [منافقان‌] كسانى هستند كه مى‌گويند به افرادى كه نزد رسول خدا (ص) هستند انفاق نكنيد تا پراكنده شوند.
مفردات‌ يقولون: مى‌گويند لا تنفقوا: انفاق نكنيد حتى ينفضوا: تا پراكنده شوند.
مبارزه كفار و مشركين با مسلمانان تنها به مراحل جنگ روانى و يا سلاح گرم محدود نمى‌شود، بلكه سعى مى‌كنند از همه روشهاى ممكن و از جمله با ايجاد فشارهاى اقتصادى جبهه اسلام را تحت فشار قرار داده و اتحاد آنان را از بين ببرند.
در صدر اسلام نيز مشركان سعى كردند با محاصره اقتصادى مسلمانان در شعب ابى طالب، آنان را به تسليم وادارند و زمانى‌