باطل را پيش مى‌گيرد و در ترديد بين دو راهى‌ها تنها راه ضد خدا را انتخاب مى‌كند. در نهايت نيز به شقاوت و سنگدلى مى‌رسد بلكه دل او از سنگ نيز سخت‌تر مى‌گردد. «١» نفس انسان داراى صفاتى است كه برخى از آنها ويژه حيوان و برخى مخصوص فرشتگان است. اگر صفات حيوانىِ انسان مطيع صفات ملكوتى او شود، سعادتمند خواهد بود و اگر صفات ملكوتى او فرمانبردار صفات حيوانى نفس گردد بدبخت و شقاوتمند خواهد شد.
از همين رو مرحوم فيض كاشانى صفات مختلف انسان را به چهار نوع درندگى، حيوانى، شيطانى و ربانى تقسيم نموده است.
هر انسانى جزئى از اين صفات چهارگانه را دارد و در انسان به صورت خوك و سگ و شيطان و حكيم متصوّر است. خوك (شهوت)، سگ (غضب)، شيطان (تحريك كننده شهوت و غضب) و حكيم (عقل) است كه مأمور به دفع شيطان است. «٢» ب- شيطان‌ إِنَّ الشَّيْطَانَ كَانَ لِلْإِنسَانِ عَدُوّاً مُبِيناً (اسراء: ٦٤)
همانا شيطان براى انسان دشمنى آشكار است.