جريان شناسى سطح(3) - قنبری، آیت - الصفحة ٧٩
سرانجام به علماى صالح و روحانيت اصولى مىرسد. روحانيان اصولى، كه در مقابل اخباريان قرار داشتند، بر خلاف ديدگاههاى «عقل ستيز» اخباريان و ناتوانى آنان براى پاسخگويى به نيازهاى زمان، بر جامعيت شريعت، اجتهاد و پذيرش صلاحيت عقل براى تشخيص احكام شرعى پاى مىفشردند و از اين رو، به مسائل مستحدثه و نيازهاى زمان به خوبى پاسخ مىگفتند.
اين جريان در دوره پهلوى به دست روحانيت انقلابى افتاد كه به مقابله با افكار تحجر گرايانه و مقدس مآبانه كسانى همچون طرفداران انجمن حجتيّه و مخالفان دخالت اسلام در سياست پرداختند و با رهبرى امام خمينى (ره)، انقلاب اسلامى را به پيروزى رساندند. از جمله افراد شاخص اين جريان مىتوان از علامه محمد حسين طباطبايى و شهيد آيتاللَّه مرتضى مطهرى نام برد كه مظهر روشنفكرى صحيح اسلامى بودند. آنان با شجاعت و انصاف علمى و با دلايل متقن و محكم از اسلام ناب به مقابله با تفكرات ليبرال، ماركسيستى و ناسيوناليستى برخاستند و بدون انفعال پاسخگوى نيازهاى فكرى زمان شدند. رهبر معظم انقلاب اسلامى در تجليل از شخصيت علامه مرتضى مطهرى با توجه به ديدگاه روشنفكرى صحيح او مىفرمايد:
شهيد مطهرى با ايمان، علم و اعتماد به نفس والاى خود و همچنين ادب و انصاف علمى در آن سالها [ى قبل از پيروزى انقلاب] شجاعانه وارد ميدان شد و با يك مواجهه صحيح و علمى در مقابل تفكرات ماركسيستى و ليبراليستى، توانست چهره روشن و نابى را از تفكرات اسلامى ارائه دهد و جريان روشنفكرى اسلامى صحيحى را پايه گذارى نمايد كه در واقع مبناى بخش عمدهاى از جريان فكرى انقلاب اسلامى شد. «١» هم اينك نيز اين حركت به رهبرى هوشمندانه حضرت آيتاللَّه خامنهاى و فقهاى اسلام ولايتى با عنوان «جنبش آزاد انديشى دينى» استمرار دارد.