دانشنامه امام مهدى بر پايه قرآن، حديث و تاريخ - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ٣٣ - ٢/ ٥ كميت بن زيد اسدى
پيشوايى ستبر و سخت كه
به جنگ طغيانگران مىرود با شمشير برّان.
٢/ ٥ كميت بن زيد اسدى[١]
كفاية الأثر به نقل از كميت: بر آقايم امام باقر عليه السلام وارد شدم و گفتم: اى پسر پيامبر خدا! من در باره شما شعرهايى گفتهام. اجازه مى دهيد آنها را بخوانم؟
امام عليه السلام فرمود: اى كميت! [اين روزها] ايّام البيض است [و شعرخوانى در آن، روا نيست].
گفتم: اشعار، در باره شماست. فرمود: «بخوان» و من خواندم:
روزگار، مرا خنداند و گرياند
و روزگار، تحوّل و رنگارنگى دارد.
براى نُه تن كه در طَف، نيرنگ زده شدند،
همهشان كفن گرديدند.
ايشان گريست و امام صادق عليه السلام هم گريست و شنيدم كه كنيزى از پشت پرده مى گريد. نيز وقتى به اين گفته رسيدم كه:
و شش تن كه كسى همپاى آنان نيست:
پسران عقيل، بهترينِ جوانان،
[١]. او ابو المستهل كميت بن زيد بن خنيس است. ابو فرج گفته است كه وى، شاعرى پيشتاز و دانا به لهجههاى عرب و آگاه به تاريخ آنان و از شاعران[ قبيله] مُضَر و سخنگوى آنان بود. او در روزگار اموَيان مىزيست و عصر عبّاسيان را درك نكرد و پيش از آن درگذشت. كميت به تشيّع و پيروى از بنى هاشم، معروف و مشهور بود.
پارهاى گفتهاند كه كميت، از ده ويژگى برخوردار بود كه در شاعر ديگرى وجود نداشت: خطيب قبيله اسد؛ فقيه شيعه، حافظ قرآن دلير كاتب خوشخط، نسبشناسِ مجادلهگر، نخستين مناظرهگر در باره تشيّع، بهترين تيرانداز بين اسديان، سوارْكارى شجاع، ديندار و بخشنده بود. او نخستين شاعر اهل بيت عليهم السلام بود كه در حقّ وى از سوى آن خاندان، ستايشهاى ارزشمندى صادرشده است. در سال ٦٠ ق، به دنيا آمد و در سال ١٢٦ ق، درگذشت.