دانشنامه امام مهدى بر پايه قرآن، حديث و تاريخ - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ٢٨٥ - ٢ - ١ تدوين رسالهها و كتب فراوان

فصل دوم: مهدويت‌نگارى پس از قرن دوازدهم‌

پس از قرن دوازدهم، از هنگامى كه صنعت چاپ و برخى عوامل بيرونى چون ارتباط شرق و غرب، زمينه‌ساز تحوّلات فرهنگى در جوامع اسلامى شد، بسيارى از موضوعات، از جمله مسئله «مهدويت»، كانون توجّه پژوهشگران و نويسندگان قرار گرفته است. اين دوره را مى‌توان داراى پنج مشخصه كلّى دانست:

يك. تدوين رساله‌ها و كتب فراوان؛

دو. تدوين آثار انتقادى و گاه مغرضانه؛

سه. تدوين پايان نامه‌هاى دانشگاهى؛

چهار. انتشار مجلّات موضوعى- تخصّصى؛

پنج. تدوين فرهنگ‌نامه‌ها و دانش‌نامه‌ها؛

شش. مطالعات خاورشناسان.

اينك به اجمال به هر يك از اين محورها نظرى مى‌افكنيم.

٢- ١. تدوين رساله‌ها و كتب فراوان‌

بر اساس آخرين كتاب‌شناسى جامعى كه در موضوع مهدويت تدوين شده، يعنى كتاب امام مهدى در آينه قلم از ابتدا تاكنون بيش از ٧٥٥٠ اثر تأليف شده است. اگر نوشته‌هاى دوره‌هاى نخست تا قرن دوازدهم را- كه جمع آنها به ٢٥٤ اثر عدد مى‌رسد- از آن كم كنيم، ٧٢٩٦ اثر باقى مى‌ماند و اين يعنى حدود سى برابر تمامىِ آثار دوازده قرن گذشته كه اين، نشان از گستردگى فوق العاده تأليف و تدوين‌