دانشنامه امام باقر علیه السلام - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٣٤١ - سوالی درباره توحید
سوالی درباره توحید
جابر بن یزید گوید: از امام باقر علیهالسلام سؤالی در مورد توحید
پرسیدم؟ حضرت فرمود: خداوند - که با اسامی مبارکش منزه از نقائص است که به
وسیلهی آنها خوانده میشود، و در کنه والای خود متعال و بلند مرتبه است -
بیهمتایی است که یگانگی با توحید کرده در مقام والای یگانگی، پس از آن بر
مخلوقش اجرا و معرفی کرده است [٢] ، پس او یگانه، بینیاز، پاک و مبارک
است، همه چیز او را عبادت میکند، و او از هر چیزی بینیاز است، و بر هر
چیزی دانش او احاطه دارد.
عن جابر بن یزید، قال: سألت أباجعفر
علیهالسلام عن شیء من التوحید. فقال: ان الله تبارکت أسماؤه التی یدعا
بها، و تعالی فی علو کنهه، واحد توحد بالتوحید فی علو توحیده (توحده)، ثم
أجراه علی خلقه، فهو واحد صمد قدوس، یعبده کل شی، و یصمد الیه کل شیء، و
وسع کل شیء علما. [١] .
(١) بحارالأنوار: ج ٣ ص ٢٢٠ ح ١٠، عن التوحید.
(٢) علامهی بزرگوار مجلسی رحمة الله در بیان این بخش از حدیث شریف گوید: این سخن دو جور معنا میشود:
نخست این که: یعنی در ازل کسی نبود که او را به یگانگی وصف کند، باری تعالی خودش را به یگانگی توصیف فرمود، چرا که متفرد در وجود و متوحد در یگانگی خویش بود، آنگاه مخلوقات را آفرید و خویشتن را به آنان معرفی فرمود، و دستور داد که او را به یگانگی شناخته و عبادت کنند.
دوم این که، توحد و یگانه توصیف کردن او با غیر او شبیه نیست، او (باری تعالی) متفرد در توحید و یگانگی است.
منبع: پرسشهای مردم و پاسخهای امام باقر؛ احمد قاضی زاهدی؛ حاذق چاپ دوم ١٣٨٦.