تعزير و گستره آن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٧٤ - ج) مقدار تعزير

باشد، ولى مجموع مجازاتها حدّ و اندازه معيّنى ندارد. امّا بايد توان محكوم را در نظر گرفت، كه جان وى به خطر نيفتد. (البتّه جرائم مشابه يك تعزير دارد.)

سؤال ٣٨- با توجّه به اين كه تعزير علاوه بر تازيانه مصاديق ديگرى نيز دارد (نظير حبس، جريمه نقدى، لغو جواز كسب، ابطال گواهينامه، محروميّت از مشاغل دولتى، ثبت سوء سابقه، و مانند آن) لطفا بفرماييد:

الف) آيا تعبير «التعزير دون الحد» فقط در خصوص تازيانه رعايت مى‌گردد، يا شامل ديگر موارد نيز مى‌شود؟

ب) در صورت شمول، ملاك «دون الحد» چيست؟

جواب: تعبير به «دون الحد» در مواردى كه شبيه حدود نيست معنى ندارد. ولى واضح است كه تعزير بايد تناسب عقلايى با جرم داشته باشد، و همه جا از حدود خفيف‌تر است.

سؤال ٣٩- آيا در نگهدارى متّهم در حبس تعزيرى (با قرار بازداشت) حدّ اقلّ و حدّ اكثرى هست، يا مدّت آن به نظر حاكم شرع بستگى دارد؟

جواب: مدّت به نظر حاكم شرع است؛ ولى گاه مصلحت وحدت رويّه و پرهيز از بى‌نظمى قضايى ايجاب مى‌كند كه حدّ اقلّ و حدّ اكثر آن از طرف مقامات قضايى تعيين گردد.

سؤال ٤٠- آيا حدّ اقلّ و حدّ اكثر تنها در مجازاتهاى بدنى مطرح است، يا در ديگر انواع تعزير نيز جارى است؟ در صورت مثبت بودن پاسخ، ملاك و معيار آن چيست؟

جواب: تفاوتى نمى‌كند. و ملاك آن به دست حاكم شرع است، كه بر حسب عوامل تشديد و تخفيف آن را تعيين مى‌كند.