تعزير و گستره آن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٩٣ - ٦- ابن ادريس
آن بايد از پايينترين حدود شرعى، كه ٧٥ تازيانه است، كمتر باشد.
مرحوم شهيد ثانى اين نظريّه را در مسالك از شيخ طوسى و نويسنده كتاب مختلف نقل كرده است. البتّه اين بحثها در جرمهايى است كه مقدار تعزير آن در روايات مشخّص نشده است.»
٤- ابن حمزه از فقهاى قدما
، در كتاب وسيله معتقد است:
«و التعزير ما بين العشرة الى العشرين [١]؛
تعزير بايد كمتر از ٢٠ ضربه، و بيشتر از ١٠ تازيانه باشد.»
٥- آية اللّه خوئى
رحمه اللّه مىفرمايد:
«ان مقداره اقل من اقل الحدود، و هو الاربعون. و قال به ابو حنيفة حيث قال لا يبلغ الاربعين مطلقا [٢]؛
تعزير بايد از كمترين حدود، كه چهل تازيانه است، كمتر باشد. ابو حنيفه (از فقهاى چهارگانه اهل سنّت) نيز همين عقيده را دارد.»
٦- ابن ادريس
در كتاب سرائر نظريّه ديگرى مطرح نموده است. وى مىگويد:
و الذي اعمل عليه و افتى به ان التعزير اذا كان للاحرار فلا يبلغ به ادنى حدود هم و هو تسعة و سبعون، و ان كان فى حق العبد خمسون الا واحدا [٣]؛
فتواى من در مورد تعزير اين است: اگر مجرم آزاد باشد، نبايد مقدار تعزير به كمترين حدود مربوط به احرار برسد؛ يعنى حد اكثر آن ٧٩ ضربه شلّاق است، و اگر برده باشد حد اكثر آن ٤٩ عدد است.»
[١]. جوامع الفقهيّه، صفحه ٧٨٣.
[٢]. مبانى تكملة المنهاج، جلد ١، صفحه ٢٣٨.
[٣]. سلسلة الينابيع الفقهيّه، جلد ٢٣، صفحه ٢٩٧.