اخلاق اسلامى - يوسفيان، نعمت الله؛ الهامي نيا، علي اصغر - الصفحة ١٢٤ - رهنمودهاى قرآن

خداى توحكم كرد كه جز او هيچ كس را نپرستيد و به پدر ومادر نيكى كنيد.

در ادامه آيه، فرزندان را به مهربانى، برخورد نيك و سخن و رفتار متواضعانه نسبت به پدر ومادر فرمان مى‌دهد.

٢- «فَلا تَقُلْ لَهُما أُفٍّ وَ لا تَنْهَرْهُما وَ قُلْ لَهُما قَوْلًا كَرِيماً وَ اخْفِضْ لَهُما جَناحَ الذُّلِّ مِنَ الرَّحْمَةِ وَ قُلْ رَبِّ ارْحَمْهُما كَما رَبَّيانِي صَغِيراً»[١]

... به آنان اف (اوه) نگو و آزار به آنان نرسان و با ايشان از روى تكريم سخن بگو، پيوسته پروبال تواضع و كوچكى را با رحمت ومهربا نى برايشان بگستر و بگو پروردگارا، چنان كه آنان مرا در كودكى پرورش دادند تو در حق آنان رحمت و مهربانى فرما.

در اين آيه خداوند از گفتن اوه (اف) به پدر و مادر كه نشانه پائين‌ترين درجه اظهار ناراحتى است، نهى فرموده، و در روايتى نيز آمده است كه اگر كلمه‌اى پائين‌تر از اف وجود مى‌داشت از آن نيز نهى مى‌شد، يعنى خداوند اجازه نداده است، حتَّى در شرايط كهولت سنّ پدر و مادر كه معمولًا پرتوقع و پرزحمت مى‌شوند، فرزند حداقل ناراحتى را در مقابل آنان ابراز كند تا چه رسد به اينكه بر سر آنان فرياد بكشد و پرخاش كند.

رعايت حقوق پدر ومادر مبتنى بر شناخت كامل انسان نسبت به نقش آنها در پرورش جسمى و روحى فرزند است. چنين بينشى، انسان را موظف مى‌كند كه دراداى حقوق آنها و اطاعت امرشان بكوشد و بااحترام وتواضع با آنان سخن بگويد.

٣- «وَ وَصَّيْنَا الْإِنْسانَ بِوالِدَيْهِ حُسْناً»[٢]

وانسان را به نيكى به پدر ومادرش سفارش كرديم.

٤- «وَ إِذْ أَخَذْنا مِيثاقَ بَنِي إِسْرائِيلَ لا تَعْبُدُونَ إِلَّا اللَّهَ وَ بِالْوالِدَيْنِ إِحْساناً»[٣]

[١] - اسراء، آيات ٢٣- ٢٤.

[٢] - عنكبوت، آيه

[٣] - بقره، آيه ٨٣