اخلاق اسلامى - يوسفيان، نعمت الله؛ الهامي نيا، علي اصغر - الصفحة ٧٠ - نكوهش بدگمانى در اسلام

گمانها، گناه است.

همچنين درجاى ديگر مى‌فرمايد:

«وَ لا تَقْفُ ما لَيْسَ لَكَ بِهِ عِلْمٌ، إِنَّ السَّمْعَ وَ الْبَصَرَ وَ الْفُؤادَ كُلُّ أُولئِكَ كانَ عَنْهُ مَسْؤُلًا»[١]

چيزى را كه به آن علم ندارى (از روى ظن و گمان) پيروى مكن و ترتيب اثر مده كه گوش و چشم و دل، همگى باز خواست مى‌شوند.

پيامبر اكرم (ص) فرمود:

«انَّ اللَّهَ حَرَّمَ مِنَ الْمُسْلِمِ دَمَهُ وَمالَهُ وَعِرْضَهُ وَانْ يُظَنَّ بِهِ ظَنُّ السُّوءِ»[٢]

همانا خداوند، تجاوز به خون، مال و آبروى مسلمان را حرام شمرده و گمان بد بردن به مسلمان را اجازه نمى‌دهد.

حضرت على عليه‌السلام فرمود:

«اطْرَحُوا سُوءَ الظَّنِّ بَيْنَكُمْ فَانَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ نَهى عَنْ ذلِكَ»[٣]

بدگمانى را نسبت به يكديگر، دور بريزيد، زيرا خداوند بزرگ، از آن نهى فرموده‌است.

در جاى ديگر فرمود:

«سُوءُ الظَّنِّ بِمَنْ لا يَخُونُ مِنَ اللُّؤْمِ»[٤]

بدگمانى به كسى كه خيانت نمى‌كند، از دنائت و پستى مرتبه است.

[١] - اسراء، آيه ٣٦

[٢] - محجةالبيضا، ج ٥، ص ٢٦٨

[٣] - بحارالانوار، ج ٧٥، ص ١٩٤

[٤] - شرح غررالحكم، آمدى، ج ٤، ص ١٣٢