اخلاق اسلامى
(١)
جلد سوم
٣ ص
(٢)
فهرست مطالب
٣ ص
(٣)
مقدمه
٩ ص
(٤)
درس سى و پنجم عيبجويى(2)
١١ ص
(٥)
پيامدهاى عيبجويى
١١ ص
(٦)
الف - تفرقه وجدايى
١١ ص
(٧)
ب - اشاعه فساد
١٢ ص
(٨)
ج - بىآبرويى عيبجو
١٢ ص
(٩)
د - رسوايى در قيامت
١٣ ص
(١٠)
روش برخورد با عيبجويان
١٣ ص
(١١)
اصلاح عيبجو با برخورد منطقى
١٣ ص
(١٢)
عيبجويى ونهى از منكر
١٤ ص
(١٣)
انتقاد سالم، آرى، عيبجويى، نه
١٤ ص
(١٤)
* خلاصه درس
١٦ ص
(١٥)
* پرسش
١٦ ص
(١٦)
درس سى و ششم مردم دارى
١٧ ص
(١٧)
ديدگاه اسلام
١٨ ص
(١٨)
مدارا و سازش با مردم
١٩ ص
(١٩)
مردم آزارى
٢٠ ص
(٢٠)
شكلهاى مختلف مردم آزارى
٢١ ص
(٢١)
1 - ايجاد مزاحمت
٢١ ص
(٢٢)
2 - عيب جويى
٢١ ص
(٢٣)
3 - تحقير و اهانت
٢٢ ص
(٢٤)
4 - مسخره كردن
٢٢ ص
(٢٥)
كسانى كه اذيت آنها گناهش بيشتر است
٢٢ ص
(٢٦)
1 - دانشمندان
٢٣ ص
(٢٧)
2 - پيران
٢٣ ص
(٢٨)
3 - همسر
٢٣ ص
(٢٩)
4 - همسايه
٢٣ ص
(٣٠)
* خلاصه درس
٢٤ ص
(٣١)
* پرسش
٢٤ ص
(٣٢)
درس سى و هفتم يارى مظلوم
٢٥ ص
(٣٣)
روايات و يارى مظلوم
٢٦ ص
(٣٤)
پيمانى براى يارى ستمديدگان
٢٧ ص
(٣٥)
يارى مظلومان درحكومت على(ع)
٢٨ ص
(٣٦)
نكوهش ترك يارى مظلوم
٢٩ ص
(٣٧)
پيامدهاى يارى نكردن مظلوم
٣٠ ص
(٣٨)
* خلاصه درس
٣٢ ص
(٣٩)
* پرسش
٣٢ ص
(٤٠)
درس سى و هشتم همسايه آزارى
٣٣ ص
(٤١)
چه كارهايى همسايه آزارى است؟
٣٤ ص
(٤٢)
برخورد اسلام با فرد همسايه آزار
٣٦ ص
(٤٣)
رفتار با همسايه
٣٧ ص
(٤٤)
چه كسانى همسايه محسوب مىشوند
٣٩ ص
(٤٥)
* خلاصه درس
٤٠ ص
(٤٦)
* پرسش
٤٠ ص
(٤٧)
درس سى و نهم فروخوردن خشم(كظم غيظ)
٤١ ص
(٤٨)
انواع خشم
٤٢ ص
(٤٩)
الف - خشم مقدس و پسنديده
٤٢ ص
(٥٠)
ب - خشم ناپسند
٤٦ ص
(٥١)
تعاليم ائمه(ع) در فرونشاندن آتش خشم
٤٦ ص
(٥٢)
ياد خدا، هنگام خشم
٤٧ ص
(٥٣)
* خلاصه درس
٤٨ ص
(٥٤)
* پرسش
٤٨ ص
(٥٥)
درس چهلم حسد(1
٤٩ ص
(٥٦)
معناى حسد
٤٩ ص
(٥٧)
فرق حسد و غبطه
٤٩ ص
(٥٨)
نكوهش حسد
٥٠ ص
(٥٩)
زمينههاى حسد
٥١ ص
(٦٠)
الف - بى بصيرتى و كوردلى
٥١ ص
(٦١)
ب - دشمنى و كينه توزى
٥٢ ص
(٦٢)
ج - تكبر
٥٢ ص
(٦٣)
نشانههاى حسد
٥٣ ص
(٦٤)
1، 2 و 3 - تملق، غيبت و شماتت
٥٣ ص
(٦٥)
4 - كينه توزى
٥٣ ص
(٦٦)
5 - ناراحتى از خوشى ديگران
٥٣ ص
(٦٧)
6 - دشمنى با نعمتهاى الهى
٥٤ ص
(٦٨)
* خلاصه درس
٥٥ ص
(٦٩)
* پرسش
٥٥ ص
(٧٠)
درس چهل و يكم حسد(2
٥٧ ص
(٧١)
پيامدهاى حسد
٥٧ ص
(٧٢)
الف - پيامدهاى فردى
٥٧ ص
(٧٣)
ب - پيامدهاى اجتماعى
٦٠ ص
(٧٤)
يك نمونه تاريخى
٦١ ص
(٧٥)
ضررهاى ديگر
٦٢ ص
(٧٦)
علاج حسد
٦٣ ص
(٧٧)
* خلاصه درس
٦٥ ص
(٧٨)
* پرسش
٦٥ ص
(٧٩)
درس چهل و دوم بدگمانى(1
٦٧ ص
(٨٠)
قلمرو بدگمانى
٦٧ ص
(٨١)
الف - بدگمانى به خدا
٦٧ ص
(٨٢)
ب - بدگمانى به مردم
٦٨ ص
(٨٣)
ج - بدگمانى به خود
٦٩ ص
(٨٤)
نكوهش بدگمانى در اسلام
٦٩ ص
(٨٥)
اسباب بدگمانى
٧١ ص
(٨٦)
* خلاصه درس
٧٤ ص
(٨٧)
* پرسش
٧٤ ص
(٨٨)
درس چهل و سوم بدگمانى(2
٧٥ ص
(٨٩)
زيانهاى بدانديشى
٧٥ ص
(٩٠)
الف - آثار فردى
٧٥ ص
(٩١)
ب - آثار اجتماعى
٧٧ ص
(٩٢)
1 - عدم اعتماد متقابل؛
٧٧ ص
(٩٣)
2 - فساد كارها و برانگيختن ديگران بر شرارتها
٧٧ ص
(٩٤)
3 - تيرگى روابط دوستانه
٧٧ ص
(٩٥)
راههاى مبارزه با بدگمانى
٧٨ ص
(٩٦)
الف - اصلاح نفس
٧٨ ص
(٩٧)
ب - كنترل معاشرتها
٧٨ ص
(٩٨)
ج - حمل كردن كار مسلمان بر درستى
٧٩ ص
(٩٩)
د - پرهيز از شتابزدگى
٧٩ ص
(١٠٠)
ه - تفكر درباره زيانهاى بدگمانى
٨٠ ص
(١٠١)
آيا بدگمانى هميشه مذموم است؟
٨٠ ص
(١٠٢)
الف - زمان غلبه فساد
٨٠ ص
(١٠٣)
ب - بعد ازصلح با دشمن
٨٢ ص
(١٠٤)
* خلاصه درس
٨٣ ص
(١٠٥)
* پرسش
٨٣ ص
(١٠٦)
درس چهل و چهارم احترام به اموال ديگران
٨٥ ص
(١٠٧)
ديدگاه اسلام
٨٥ ص
(١٠٨)
پيش بينيهاى لازم
٨٦ ص
(١٠٩)
1 - هرگونه تصرف عدوانى ممنوع
٨٧ ص
(١١٠)
2 - ضرورت حفظ بيت المال
٨٨ ص
(١١١)
3 - تأكيد بر امانت دارى
٨٩ ص
(١١٢)
4 - نگهدارى از مال يتيم
٩٠ ص
(١١٣)
5 - حفظ مال قاصر
٩٠ ص
(١١٤)
6 - قواعد فقهى
٩١ ص
(١١٥)
الف - قاعده يد
٩١ ص
(١١٦)
ب - قاعده لاضرر و لاضرار
٩١ ص
(١١٧)
* خلاصه درس
٩٢ ص
(١١٨)
* پرسش
٩٢ ص
(١١٩)
درس چهل و پنجم امانتدارى
٩٣ ص
(١٢٠)
امانتدارى در اسلام
٩٣ ص
(١٢١)
امانتدارى يك نشان مسلمانى
٩٥ ص
(١٢٢)
امانتدارى، رحمت اجتماعى
٩٦ ص
(١٢٣)
خيانت در امانت
٩٧ ص
(١٢٤)
اقسام خيانت
٩٧ ص
(١٢٥)
الف و ب - خيانت به خدا و پيامبر
٩٧ ص
(١٢٦)
ج - خيانت به اسرار نظامى، سياسى
٩٨ ص
(١٢٧)
د - خيانت به ناموس، اموال و اسرار شخصى
٩٩ ص
(١٢٨)
* خلاصه درس
١٠٠ ص
(١٢٩)
* پرسش
١٠٠ ص
(١٣٠)
درس چهل و ششم ناسپاسى نعمت
١٠١ ص
(١٣١)
انواع نعمتها
١٠١ ص
(١٣٢)
ضرورت سپاسگزارى
١٠٢ ص
(١٣٣)
تناسب نعمت و شكر
١٠٣ ص
(١٣٤)
كفران نعمت
١٠٤ ص
(١٣٥)
عقوبت ناسپاسى و پاداش سپاس
١٠٥ ص
(١٣٦)
نتيجه ناسپاسى
١٠٦ ص
(١٣٧)
ناسپاسى مخلوق
١٠٧ ص
(١٣٨)
* خلاصه درس
١٠٨ ص
(١٣٩)
* پرسش
١٠٨ ص
(١٤٠)
درس چهل و هفتم اصرار بر گناه
١٠٩ ص
(١٤١)
اقسام گناه
١١٠ ص
(١٤٢)
الف - گناهان كبيره
١١٠ ص
(١٤٣)
ب - گناهان صغيره
١١٠ ص
(١٤٤)
اصرار بر گناه
١١٠ ص
(١٤٥)
هشدار به اصرار كنندگان
١١٢ ص
(١٤٦)
* خلاصه درس
١١٤ ص
(١٤٧)
* پرسش
١١٤ ص
(١٤٨)
درس چهل و هشتم صله رحم
١١٥ ص
(١٤٩)
اهميت صله رحم دراسلام
١١٦ ص
(١٥٠)
آثار ونتايج صله رحم
١١٨ ص
(١٥١)
الف - ازدياد روزى، دفع بلا، رشد اموال و آسانى حساب
١١٨ ص
(١٥٢)
ب - زياد شدن عمر
١١٨ ص
(١٥٣)
ج - پاداش بزرگ الهى
١١٩ ص
(١٥٤)
پيامدهاى قطع رحم
١١٩ ص
(١٥٥)
الف - زوال نعمت
١١٩ ص
(١٥٦)
ب - تعجيل مرگ
١٢٠ ص
(١٥٧)
ج - قرار گرفتن اموال در دست اشرار
١٢٠ ص
(١٥٨)
* خلاصه درس
١٢١ ص
(١٥٩)
* پرسش
١٢١ ص
(١٦٠)
درس چهل و نهم احسان به پدر و مادر
١٢٣ ص
(١٦١)
رهنمودهاى قرآن
١٢٣ ص
(١٦٢)
سخن امام سجاد(ع)
١٢٥ ص
(١٦٣)
درمكتب تربيتى معصومين(ع)
١٢٥ ص
(١٦٤)
درسى از اويس قرنى
١٢٦ ص
(١٦٥)
سفارش امام زمان(عج) نسبت به احترام پدر
١٢٧ ص
(١٦٦)
دربرابر پدر ومادر چه بايد كرد؟
١٢٨ ص
(١٦٧)
احترام به پدر ومادر پس از مرگ
١٢٨ ص
(١٦٨)
اهميت ويژه احترام مادر
١٢٩ ص
(١٦٩)
* خلاصه درس
١٣١ ص
(١٧٠)
* پرسش
١٣١ ص
(١٧١)
درس پنجاهم احسان به پدر و مادر(2
١٣٣ ص
(١٧٢)
آثار نيكى به پدر ومادر
١٣٣ ص
(١٧٣)
الف - همنشينى با پيامبران در بهشت
١٣٣ ص
(١٧٤)
ب - طولانى شدن عمر
١٣٤ ص
(١٧٥)
ج - برخوردارى از ثواب حج قبول شده
١٣٤ ص
(١٧٦)
د - خوشنودى پيامبر
١٣٥ ص
(١٧٧)
ه - مرگ آسان
١٣٥ ص
(١٧٨)
و نيكى فرزندان به انسان
١٣٦ ص
(١٧٩)
نتايج بدرفتارى نسبت به پدر ومادر
١٣٦ ص
(١٨٠)
فرمان خدا يا دستور پدر ومادر؟
١٣٧ ص
(١٨١)
حقوق پدران معنوى
١٣٨ ص
(١٨٢)
* خلاصه درس
١٤٠ ص
(١٨٣)
* پرسش
١٤٠ ص
(١٨٤)
درس پنجاه و يكم حقوق مربى و استاد
١٤١ ص
(١٨٥)
ارزش تعليم
١٤١ ص
(١٨٦)
مقام معلم و استاد
١٤٢ ص
(١٨٧)
حقوق استاد بر شاگرد
١٤٢ ص
(١٨٨)
الف - تكريم و تعظيم
١٤٣ ص
(١٨٩)
ب - حق شناسى
١٤٣ ص
(١٩٠)
ج - حفظ احترام مجلس درس
١٤٤ ص
(١٩١)
د - رسالت نشر
١٤٤ ص
(١٩٢)
الگوى قرآنى درمورد برخورد شاگرد با استاد
١٤٥ ص
(١٩٣)
* خلاصه درس
١٤٧ ص
(١٩٤)
* پرسش
١٤٧ ص
(١٩٥)
منابع و ماخذ
١٤٩ ص

اخلاق اسلامى - يوسفيان، نعمت الله؛ الهامي نيا، علي اصغر - الصفحة ١٤٤ - د - رسالت نشر

شخصى به نام «عبدالرحمن سَلمى» به فرزندامام حسين عليه‌السلام سوره حمد را آموخت. وقتى كودك درحضور پدر سوره را خواند، آن حضرت علاوه بر پول نقد و پارچه‌اى كه به منظور حق شناسى به آن معلم هديه داد، دهانش را پر از درّ كرد.

برخى از اين همه عطا، تعجّب كردند و درباره آن از حضرت، سؤال نمودند. امام حسين (ع) درجواب فرمود:

«كجا پاداش مالىِ من باعطاى آموزش اين معلم، برابرى مى‌كند، يعنى خدمت تعليم سوره حمد ازعطاى مالى من، ارزنده‌تر است.»[١]

ج- حفظ احترام مجلس درس:

مجلس درس‌و تعليم، در اسلام از قداست خاصى برخوردار است. چنان كه نقل شده است، روزى پيامبراكرم صلى‌الله عليه و آله مشاهده كرد كه در مسجد دو مجلس تشكيل شده است. يكى مجلس علم كه در آن از معارف اسلامى بحث مى‌شود و ديگرى مجلس دعا كه در آن، خدا را مى‌خوانند. حضرت فرمود: اين هردو مجلس، خوب و مورد علاقه من است؛ آن گروه دعا مى‌كنند واين گروه درس مى‌خوانند و درس مى‌گويند، ولى گروه علمى برتر و بالاتر ازگروه دعا هستند. من نيز از طرف پروردگارم براى تعليم مردم، مبعوث شده‌ام. سپس پيامبراكرم (ص) به گروه معلّمان و دانش آموزان پيوست و با آنان درمجلس علم نشست.[٢]

امام زين العابدين عليه‌السلام درباره اين حق فرمود:

«حق استادت آن است كه ... احترام مجلس او را حفظ كنى، خوب به سخن‌او گوش كنى، به او رو كنى، براى خودت يارى اش دهى تا آنچه را كه نياز دارى به تو بياموزد، به اينكه عقل خود را خاصّ او سازى و فهم و هوشت را به او پردازى و دل خود را به او دهى و به سبب تركِ لذّتها و صرف نظر نمودن و كم كردن از شهوتها، چشمت را خوب به او اندازى.»[٣]

د- رسالت نشر:

يكى ديگر از حقوق استاد برشاگرد اين است كه همان گونه كه‌


[١] - بحارالانوار، ج ٤٤، ص ١٩١، اسلاميه

[٢] - الحديث: روايات تربيتى از مكتب اهل بيت( ع) ج ٢، ص ٨، به نقل از بحارالانوار، ج ١، ص ٦٤، دفتر نشر فرهنگ اسلامى

[٣] - تحف العقول، مترجم، ص ٢٦٦