محمّد بن يحيى از بعضى از اصحاب نقل كرده است كه گفت: من نسخه‌اى از نامه متوكّل به ابوالحسن سوّم را در سال ٢٤٣ از يحيى بن هرثمه به دست آوردم. اين نسخه عبارت است از «١» بنابراين نقل، سال ٢٤٣ زمان دستيابى به نامه متوكّل و استنساخ آن بوده است نه زمان نوشتن آن براى امام عليه السلام و ظاهراً مستند شيخ مفيد، ارْبَلى و ابن صباغ- مبنى بر آن كه زمان اقامت امام عليه السلام در سامرّا حدود يازده سال بوده است- همان تاريخى است كه در پايان نامه متوكّل به آن حضرت ذكر كرده‌اند.
٢. توجّه به موقعيّت خاصّ امام هادى عليه السلام در مدينه و دشمنى و كينه توزى متوكّل نسبت به علويان، بويژه آن حضرت، اين نظريّه را تأييد مى‌كند. سال ٢٤٣ همزمان با يازدهمين سال حكومت متوكّل است. و از ديد سياسى بسيار دور به نظر مى‌رسد كه متوكّل؛ اين دشمن سرسخت خاندان پيامبر صلى الله عليه و آله كه در سال ٢٣٦ هجرى مرقد مطهّر و بارگاه ملكوتى امام حسين عليه السلام را به صرف آن كه الهام بخش آزادمردان و سمبل مبارزه با ستم بود ويران ساخت، يازده سال از مبارزات و فعّاليّتهاى متعرّضانه پيشواى دهم عليه السلام- كه وجودش مايه اميد و حركت انقلابيّون و محضرش سرچشمه زلال علوم و معارف اسلامى بود- غافل، يا بى‌تفاوت باشد؛ در حالى كه سال ٢٣٤ مطابق با دوّمين سال زمامدارى متوكّل است. و اين مدّت براى تحت‌نظر گرفتن تلاشهاى امام عليه السلام و ارزيابى اوضاع سياسى و چگونگى برخورد با آن حضرت طبيعى است.
از مدينه تا سامرّا امام هادى عليه السلام سه روز پس از دريافت نامه متوكّل، همراه فرزند خردسالش امام حسن عليه السلام و ديگر اعضاى خانواده به اتّفاق «يحيى بن هرثمه» مدينه را به مقصد سامرّا ترك كرد. در ميان راه حوادثى رخ داد و كراماتى از آن گرامى ديده شد كه در تاريخ ثبت است و ما