تعاليم قرآن (ج2)

تعاليم قرآن (ج2) - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٧٣

حوادث جهان بر اساس علم خدا به وجود مى‌آيد و مصائب و پيشامدها در لوح محفوظ ثبت شده است. چه پيشامدهايى كه ناشى از قهر طبيعت باشد؛ همچون: سيل و زلزله، رعد و برق شديد و كمبود بركات آسمانى و چه مصائبى كه ريشه در اجتماع داشته باشد، مانند: جنگ و ستمگرى و فسق و فساد اجتماعى و چه آنها كه جنبه فردى داشته باشد، چون بيمارى، نقص عضو، از دست رفتن فرزند و قرآن كريم در اين آيه مى‌فرمايد كه هيچ يك از آنها خارج از علم و آگاهى خدا نيست.
همه آنها در علم الهى و لوح محفوظ ثابت است و خداوند پيش از آنكه آنها را پديدآورد و حتى پيش از اينكه زمين و انسان را بيافريند، علم به زمان و كيفيّت وقوع حوادث داشته و اين انسان است كه پس از وقوع حوادث، بر آنها واقف مى‌شود.
اثر اين اعتقاد ما در جهان از يك طرف با پيشامدهاى گوارا و ناگوار مواجهيم و از يك طرف با تكاليف و امر و نهى‌ها. آنچه كه از حوادث خوش يا ناخوش پيش مى‌آيد همه به اراده و اذن عام الهى و امر تكوينى اوست كه در لوح محفوظ قبل از وقوع ثبت شده است و هيچ كس جز خدا و آنكه او بخواهد، بر آن آگاه نيست و ما را در برابر آن تكليفى نيست جز تسليم شدن، و آنچه وظيفه ما است، همان اوامر تشريعى خداوند است كه توسط پيامبران به ما ابلاغ شده و عقل هم مؤيد آنهاست. ما بايد نسبت به پيشامدها راضى و تسليم و نسبت به وظايف مطيع و كوشا باشيم. اگر اين دو خصوصيت در ما حاصل شد، نه مصيبتها ما را از پادرمى‌آورد- چون مى‌دانيم كه به خواست و علم خداست- و نه خوشامدها ما را به طغيان مى‌كشاند، چون مى‌فهميم كه براى امتحان ماست و ناپايدار است و با عمل به وظيفه نيز خود را به صفت بندگى آراسته‌ايم و براى اجابت دعوت حق آماده گشته‌ايم.