تعاليم قرآن (ج2) - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٥١
درس ششم تعاليم قرآن (ج٢) كد ٤/١٣٤ ٦٣ شق القمر ص : ٦٢ شب خيز كه عاشقان به شب راز كنند كانُوا قَليلًا مِنَ اللَّيْلِ مايَهْجَعُونَ وَ بِالْاسْحارِهُمْ يَسْتَغْفِرُونَ «١» (مؤمنان) اندكى از شب را مىخوابيدند و به هنگام سحر استغفار مىكردند.
مؤمنان راستين از پيامبر پيروى مىكنند؛ بخشى از شب را مىخوابند و بخشى از آن را بيدار مىمانند و به خواندن قرآن و نماز مىپردازند و بدينسان شب را به صبح مىبرند.
استغفار در اين آيه مقيد به سحرگاهان شده در حالى كه آن در همه وقت مطلوب است. بدين جهت كه خواب آخر شب عميق تر و لذتبخشتر و بيدار شدن از آن بس دشوارتر است. ولى مؤمنان خود از اين لذّت دست مىكشند تا به بهترين عمل دست يازند؛ چه اينكه پيامبر اكرم (ص) فرمود:
افْضَلُ الْاعْمالِ احْمَزُها. «٢» برترين عملها مشكل ترين آنهاست.
به علاوه، سحرگاهان اكثر مردم درخوابند، برف سكون بر بام هستى فرونشسته است، جوش و خروش روز كاملًا به خاموشى گراييده و هالهاى از روحانيّت بر همهجا گسترده شده است. در چنين جوّى دل بيشتر آرام مىگيرد، قواى روحى فعّال تر مىشود و فكر و ذكر هماهنگ مىگردد و مؤمن دل باخته، به دور از عُجب و ريا و درنهايت آرامش به دعا و نيايش مىپردازد. «٣» ولى كسى كه شبها به تهجّد و دعا برنخيزد و تمام شب را به خواب رود بذر اميدش را در شورهزار و رحل اقامتش را در دشت بىآب افكنده است. امام صادق عليه السلام مىفرمايد: