خورشيد آسمان فقاهت و مرجعيت - كريمى جهرمى، على - الصفحة ٢٤ - ٢ - آية الله آخوند ملا محمد تقى گوگدى گلپايگانى
ميستايد: العالم الالمعى و الفاضل اليلمعى العلامة الجليل القدر المرحوم المبرور آية اللّه الآخوند ملا محمد تقى الگلپايگانى الگوگدى الذى كان من اعاظم تلامذة المحقق الخراسانى اعلى اللّه مقامه يعرف كل من تتلمذ على المحقق المذكور مقامه النبيل فى العللم و العمل و الزهد و التقوى ... (مقدّمه آيات الأحكام استرآبادى ص ٣)
نواده مرحوم آقاى آخوند خراسانى به هنگام برشمردن شاگردان جدّ محترم خود گويد: ٤٠ شيخ مولى محمد تقى گلپايگانى از شاگردان قديم آخوند بوده است.[١]
در گنجينه دانشمندان ج ٧ ص ٥١١ شرح حال كوتاهى از اين بزرگوار آورده.
از جمله:
سالها در گوگد گلپايگان كه مسقط الرأس وى بوده مصدر امور شرعى بوده و سپس به اراك هجرت فرمود و با اينكه در اواخر عمر نابينا شده بود باز هم به تدريس ادامه مىداد و تشنگان علم و فقاهت را با بيان شيوا شاداب و سيراب مىنمودد و در موقعى كه آية اللّه حاج شيخ عبد الكريم حائرى، حوزه اراك را تشكيل و تأسيس فرمودند اين مرد بزرگ، در اراك بوده و آية اللّه حائرى از ايشان كاملا احترام مىنموده و مباحثاتى با آية اللّه حائرى داشته كه مشهور است.
مرجع جهانى حضرت آية اللّه العظمى گلپايگانى قدّس سرّه در روز ١٧ ذى القعده ١٤٠٦ قمرى راجع به اين استاد بزرگوار خود مىفرمودند: او عالمى بحّاث و از شاگردان آخوند خراسانى بود.
و نيز همان روز فرمودند: ايشان مىگفتند: من مطالب آقاى آخوند را نوشته بودم و ميخواستم طبع كنم بعد خودشان مطالبشان را- بصورت كفايه و حاشيه رسائل- منتشر كردند و من از طبع آن مطالب منصرف گرديدم و نيز
[١] مرگى در نور، زندگانى مرحوم آخوند خراسانى ص ١٢٧.