شناخت سازمان تجارت جهانى - ايروانى، محمد جواد - الصفحة ٨٤ - قواعد مبدأ ساخت كجا؟

قواعد مبدأ: ساخت ... كجا؟[١]

«قواعد مبدأ» معيارهايى هستند كه معين مى‌كنند يك محصول در كجا ساخته شده است و جزء مهمى از مقررات تجارى هستند؛ زيرا برخى از سياستها ميان كشورهاى صادركننده تبعيض قائل مى‌شوند: همچون سهميه‌ها، تعرفه‌هاى ترجيحى، اقدامات ضد دامپينگ، عوارض جبرانى (كه در مقابل يارانه‌هاى صادراتى وضع مى‌شود) و غيره.

قواعد مبدأ همچنين براى گردآورى آمارهاى تجارى و برچسب‌هاى محصولا با عنوان «ساخت ...» به كار برده مى‌شود.

قواعد موافقتنامه مبدأ، اعضاى سازمان تجارت جهانى را موظف مى‌سازد تا از شفافيت قواعد مبدأ خود اطمينان يابند و اينكه مقررات مزبور اثرات مختل‌كننده، محدودكننده و منحرف‌كننده بر تجارت بين‌المللى نداشته و به گونه‌اى باثبات، متحد الشكل، بى‌طرفانه و منطقى اداره مى‌شوند و براساس استاندارد مثبت بنا شده‌اند (به عبارت ديگر آنان بايد با صراحت اظهار دارند كه مبدأ كجاست و نه اينكه كجا نيست).

از اهداف درازمدت آن، هماهنگ كردن مقررات مبدأ بين كليه كشورهاى عضو سازمان تجارت جهانى است، بجز در برخى موارد تجارت ترجيحى. به عنوان مثال كشورهاى داراى مناطق آزاد تجارى اجازه مى‌يابند قواعد مبدأ مختلفى را براى محصولات مورد معامله تحت موافقتنامه تجارت آزاد به كار برند. موافقتنامه يك برنامه كارى براى هماهنگ‌سازى براساس مجموعه‌اى از اصول شامل وضع قواعد مبدأ عينى، به نحوى كه قابل درك و قابل پيش‌بينى باشد، را تعيين مى‌كند كه قرار بود تا پايان ژوئيه سال ١٩٩٨ پايان پذيرد، اما تاكنون چند مهلت ديگر نيز داده شده است.

اين كار توسط كميته قواعد مبدأ در سازمان تجارت جهانى و يك كميته فنى تحت نظارت سازمان جهانى گمرك در بروكسل هدايت مى‌شود. نتيجه آن مجموعه‌اى از قواعد مبدأ

[١] . اين موافقتنامه به نام موافقتنامه راجع به قواعد مبدأ خوانده مى‌شود.

( nigirO fo seluR no tnemeergA).