شناخت سازمان تجارت جهانى - ايروانى، محمد جواد - الصفحة ١٧٢ - توانايى تطبيق طرف عرضه

ويژه‌اى به تعرفه‌هاى حداكثر و تعرفه‌هاى پله‌اى‌شده به طورى كه مى‌توان انتظار داشت به طور قابل توجهى كاهش يابند.

فرسايش تدريجى ترجيحات‌

موضوع نگران‌كننده براى كشورهاى در حال توسعه، فرسايش تدريجى ترجيحات است (امتيازات تعرفه‌اى خاص كه از سوى كشورهاى توسعه‌يافته بر واردات از تعدادى از كشورهاى در حال توسعه اعطا شده است)، زيرا اختلاف بين نرخهاى عادى و نرخهاى ترجيحى كمتر مى‌شود. ارزش اين ترجيحات مورد بحث و مناظره است.

برخلاف تعهدات تعرفه‌اى عادى سازمان تجارت جهانى، آنها طبق موافقتنامه‌هاى سازمان تجارت جهانى «تثبيت» نشده‌اند و لذا به راحتى قابل تغييرند. ترجيحات مزبور اغلب به صورت يكطرفه با پيشقدمى كشور واردكننده اعطا شده‌اند. اين باعث مى‌شود تجارت زير نرخهاى ترجيحى از قابليت پيش‌بينى كمترى نسبت به نرخهاى رايج تثبيت شده برخوردار باشد؛ زيرا نرخهاى رايج به راحتى قابل افزايش نيستند، لذا كشورها در پى آن هستند كه از نرخهاى تعرفه‌اى تثبيت شده حداكثر استفاده را بنمايند. اما تعدادى از كشورها و شركتها از اين ترجيحات منتفع شده‌اند. به علاوه، اين منافع از يك محصول به محصول ديگر تفاوت مى‌كند و در عين حال بستگى به اين دارد كه توليدكنندگان بتوانند از فرصتهاى موجود براى تعديل استفاده كنند؛ به گونه‌اى كه بعد از حذف ترجيحات همچنان قادر به رقابت باشند.

توانايى تطبيق: طرف عرضه‌

آيا كشورهاى در حال توسعه مى‌توانند از تغييرات بهره جويند؟ بلى، اما فقط در صورتى كه اقتصادهاى آنها قادر به پاسخگويى به اين تغييرات باشد و اين به تركيبى از اقدامات بستگى دارد: از بهبود سياستگذارى و مديريت اقتصاد كلان تا ارتقاء جهشى آموزش و سرمايه‌گذارى. كشورهاى با حداقل توسعه‌يافتگى به دليل كمبود سرمايه انسانى و فيزيكى، تأسيسات زيربنايى ضعيف، كاركرد ضعيف نهادها و تزلزل سياسى در بدترين موقعيت براى اجراى اصلاحات قرار دارند.