دوره ها و پيشگامان بيدارى اسلامى معاصر - اراکی، محسن - الصفحة ٥٩ - فصل سوم مهمترين دستاوردهاى سيد جمالالدين

بنيان‌گذارى كرد)، در اندونزى حركت تجديد المنار، در هند جماعت اهل الحديث و ندوة العلماء (كه مؤسس آن محمد شبلى النعمانى متوفى ١٩٤١ ميلادى بود) و در ازهر هند، مدرسه دارالعلوم ديوبند كه پس از جدايى پاكستان از هند در سال ١٩٤٧ ميلادى به أكورى در پيشاور پاكستان انتقال يافت، راه و انديشه‌هايش را پى گرفتند.[١]

ب. تربيت نسلى از علما و كادرهاى مكتبى حاملان انديشه‌هاى اسلام انقلابى و دنباله‌روان سيد جمال‌الدين در كشورهاى مختلف جهان اسلام مكتب سيد جمال‌الدين در اين گروه‌ها و مجموعه‌هاى انديشمندان و تشكل‌هاى اسلامى ادامه يافت تا سرانجام پيامدهاى فكرى يا سياسى آن در بسيارى از كشورهاى اسلامى به منصه ظهور رسيد. دكتر البهى مى‌گويد:

سيد جمال‌الدين نسلى از رهبران را پروراند كه پس از مرگش بر اساس معرفت و بينش استوار و آرام و بر پايه فهم درست اسلام و تعاليم آن و تنگاتنگ با جهان عينى و بر پايه تجربيات ملموس زندگى قدم به عرصه وجود گذاردند. سيد جمال‌الدين نه تنها رهبر خلق يا خلق‌ها عليه تجاوز قدرت‌هاى متشكل بيگانه بود؛ رهبر فكرى و پيشگام فهم درست و درك صحيح اسلام نيز به شمار مى‌رفت. اگر

[١] الفكر الاسلامى الحديث و صلته بالاستعمار الغربى، ص ١١٢.