دوره ها و پيشگامان بيدارى اسلامى معاصر - اراکی، محسن - الصفحة ١٥٦ - قيام پانزده خرداد

رژيم شاه امام خمينى (قدس سره) را آزاد كرد. رژيم بر اين گمان بود كه رويارويى سركوبگرانه و خشن با قيام پانزده خرداد و دستگيرى صدها تن از كادرهاى انقلابى و به زندان افكندن آن‌ها و تبعيد شمار بزرگى از آن‌ها به نقاط دور افتاده و عقب مانده كشور، براى هميشه آتش انقلاب مردمى را خاموش مى‌سازد و امام خمينى (قدس سره) از بسيج انقلابى مردم عليه رژيم و سياست‌هاى آن- از آن نوعى كه در پانزدهم خرداد و حوادث پيش از آن اتفاق افتاد- دست برمى‌دارد يا از تكرار آن ناتوان خواهد بود؛ ولى همين كه امام خمينى (قدس سره) آزاد شدند؛ سخنرانى‌هاى انقلابى خود را از سر گرفتند؛ به ويژه كه رژيم به آمريكايى‌ها تحت عنوان كاپيتولاسيون حق مصونيت اعطا كرد. اين قانون، آمريكايى‌ها را در برابر انجام هر جرم و جنايتى در برابر محاكم ايران مصونيت مى‌داد و طبق مفاد آن دادگسترى ايران حق جلب و محاكمه هيچ يك از اتباع ايالات متحده آمريكا را- هر جرم و جنايتى كه مرتكب شده باشند- نداشت. اگر چنين اتفاقى مى‌افتاد و جرمى از سوى آمريكايى‌ها صورت مى‌گرفت، دادگسترى ايران بايد موضوع را به مقامات آمريكايى احاله مى‌داد تا به كار متهم رسيدگى و او را محكوم يا تبرئه كنند.

امام خمينى (قدس سره) در چهارم آبان ماه سال ١٣٤٣ (٢٦ نوامبر ١٩٦٤) سخنرانى بسيار مهمى ايراد كرد كه در آن اين قانون استعمارى را محكوم كرد و درباره‌اش گفت: