دوره ها و پيشگامان بيدارى اسلامى معاصر - اراکی، محسن - الصفحة ٢٨ - پيشگفتار
او در اين مورد همچون سيد جمالالدين اسدآبادى است. سيد جمالالدين نيز مدت چهار سال در نجف اقامت گزيده بود و ديدگاهها و نظرياتى در خصوص حوزههاى علميه و نحوه تحول بخشيدن به آنها پيدا كرده بود. تفاوت اين دو در آن است كه شهيد صدر (رحمه الله) پس از انتقال از كاظمين به نجف و ماندن در اين حوزه علميه تا زمان شهادت، آشنايى تنگاتنگى با حوزه علميه و مرجعيت شعيه داشت و با مشكلات حوزه از نزديك و در عمل درگير شد و راه حلهايى كه براى آنها ارائه داد فراتر از طرحها و برنامههاى سيد جمالالدين بود.
مهمترين جنبه شخصيت سيد جمالالدين اسدآبادى، شاگردى مصلح بزرگ شيخ مرتضى انصارى بود. تلمذ نزد آن استاد از سن دوازده سالگى براى وى افتخار بزرگى شمرده مىشد. شخصاً ترديدى ندارم كه همين سالهاى شاگردى استادى چون شيخ مرتضى انصارى بود كه آتش انديشههاى زيربنايى و نهضتى را نه تنها در مورد مرجعيت شيعه بلكه در سطح تمامى مسايل جهان اسلام، ضرورت برون رفت از مرحله عقبماندگى و انحطاط و ورود به مرحله پيشرفت و شكوفايى در وى را شعلهور ساخت.
آقاى اراكى تأكيد مىكنند، به رغم آنكه تلاشها و كوششهاى امام خمينى (قدس سره) بر ايران متمركز بود؛ ولى فحواى درسهايى كه در نجف اشرف ايراد مىكردند از مسجد و مدرسه به مردم منتقل