دانشمندان و بزرگان اصفهان

مولی خداوردی افشار

سید خلیل الله اصفهانی

شیخ خلیل الله طالقانی

ملا خلیل شریف

میرزا محمد خلیل امامن جمعه قمیشه ای

آقا خلیل قاینی

سیّد محمّد خلیل موسوی

میرزا محمد خلیل میر دامادی سدهی

خواجه نظام الملک

دانش ساروی

حکیم محمّد داود هندی اصفهانی

داود ظاهری

میرزا داود مرعشی

درب امام

درویش صادق

درویش محمّد صالح

درویش عبدالمجید طالقانی

درویش عبدی

درویش قاینی

کمال الدین درویش محمد نطنزی

(شیخ عبدالله بن جابر عاملی)

درویش نصیرا

(میرزا محمّد مهدی شهید)

(میرزا هدایه الله شهیدی)

میرزا هاشم شهیدی

(حاج میرزا داود خراسانی)

ذوالرمه

مولی ذوالفقار اصفهانی

ملاّ ذوقی اردستانی

ذوالنون طبیب اصفهانی

راز اصفهانی

راشد عبّاسی

سیّد راضی اصفهانی

مولی رجب علی تبریزی

(ملاّ محمّد علی واحد قمی)

سیّد رحمه الله نجفی اصفهانی

میرزا رحیم کلانتر

میرزا رستم گورکانی

رستم بیک آقا قوینلو

رشید الدین اصفهانی

محمّد رضا چلبی تبریزی

(محمّد حسین چلبی)

آقا رضا عباسی

شیخ محمد رضا اصفهانی قهدریجانی

شیخ نجیب الدین رضا تبریزی

آقا محمّد رضا اصفهانی

میرزا محمد رضا فقیه

آقا محمد رضا قمیشه ای

میرزا سید رضا حسینی

استاد محمد رضا بنا

شیخ محمد رضا نجفی مسجد شاهی

شیخ محمد حسین نجفی

شیخ محمّد رضا شریعت طالخونچه ای

سید محمد رضا حسینی

حاج میرزا رضا کلباسی

شیخ محمّد ابراهیم کلباسی

میرزا عبدالرحیم کلباسی

میرزا محمد رضا کلباسی

حاج شیخ محمد رضا جرقویه ای

ملا علی جرقویه ای

سید محمّد رضا مازندرانی

شیخ محمد رضا حسام الواعظین

شیخ مهدی حقوقی

میرزا محمد علی علاقه بند

آقا محمد رضا اصفهانی

حاج شیخ محمّد رضا مهدوی شهرضایی

سیّد رضا فانی موسوی

درویش ناصر علی

سیّد محمّد رضا خراسانی

سیّد یوسف خراسانی

1- حاج سیّد محمّد تقی خراسانی

2- حاج سیّد محمّد جواد خراسانی

3- سیّد محمّد حسین خراسانی

4- حاج سیّد مرتضی خراسانی

5- حاج سیّد یوسف طوسی

مولی رضا قلی پیش نماز

مولی محمّد صالح پیش نماز

حاج سیّد رضی لاریجانی

میرزا محمّد شمس الادباء

آقا رضی اصفهانی

آقا رضی شیرازی

شیخ علی نقی اصطهباناتی

سید رضی اصفهانی

شیخ رضی الدین لالا

میرزا رضی مستوفی

آقا رضی مجلسی

شیخ محمّد رفیع جیلانی اصفهانی

1- شیخ محمد جعفر بن رفیع بن رفیع رشتی بید آبادی

2- شیخ محمّد محسن گیلانی

3- آقا شیخ محمد گیلانی

میرزا رفیعا نائینی

1- میرزا محمّد حسین بن رفیع الدین محمد بن مهدی بن محمد بن میرزا رفیعا معروف به شیخ الاسلام

2- میر سیّد علی نائینی

سید محمّد رفیع خاتون آبادی

نوّاب میرزا محمّد رفیع الدین

رکن الملک

سید روح الامین مختاری

زارویه بن شاهویه

مولی محمد زمان تنکابنمی

مولی محمّد زمان تبریزی

شیخ زین الدین اصفهانی

شیخ زین الدین عاملی اصفهانی

شیخ زین الدین عاملی صغیر

میر زین الدین جنّتی جزی

ملاّ زین العابدین خوانساری

زین العابدین تبریزی

ملا زین العابدین مجلسی

سیّد زین العابدین طباطبائی ابرقوئی

میر زین العابدین حسینی

آقا سید زین العابدین رضوی خوانساری

سید محمّد رضوی خوانساری

سید بهاء الدین رضوی خوانساری

ساروتقی

سراجا نقّاش

سعادت علی شاه

بهمن علی لنجانی

ملاّ هاشم سه چهاری

سعد الملک آبی

سعید قاری اصفهانی

میرزا سعیدا اردستانی

ملا محمّد سعید اردستانی

میر محمّد سعید بحرینی اصفهانی

شیخ ابوالفرج سعید صیرفی اصفهانی

محمّد سعید طبیب اصفهانی

مولی محمّد سعید اشرف

سیّد محمّد سعید قهپائی

مولی محمّد سعید لاهیجی اصفهانی

ابو عبدالله سلمان فارسی

1- ابراهیم بن ابی موسی اشعری

2- ابودردا

3- موسی بن ابی موسی اشعری

4- ابن بادشاله

5- ابراهیم ابن شبیه

6- ابی الحسن ضرّاب اصفهانی

7- ابی الحسن اصفهانی

8- حُمَمَه بن ابی حُمَمَه

9- سائب ابن اقرع ثقفی

10- سریّ بن سلامه

11- ابی الحسن سوار بن احمد بن أبی سوار العسکری

12- عبدالرحمن اصفهانی

13- عبدالله بن محمد اصفهانی

14- محمّد بن سلیمان اصفهانی

15- نابغه جعدی

16- یعقوب بن یوسف ضرّابی غسانی اصفهانی

شیخ سلیمان دارانی

سلیمان بیک

ابو ایّوب سلیمان اصفهانی

سیّد سلیمان بن محمّد علی

مولی سمیع اصفهانی

سه موافق

سیبویه

سیّد العراقین

1- بحر العطاء مهدوی هرستانی موسوی

2- شیخ میرزا محمد حسن قاضی عسکر

(مرحوم حاج سید احمد علم الهدی شیرازی)

1- مرحوم آقا سید فضل الله بهشتی

2- میرزا محمود تبریزچی

3- دکتر حسن ریاضی فرزند حاج سید هاشم

3- میرزا نصرالله شه ناصر

4- مرحوم میرزا عباس خان شیدا

1- شیدای اصفهانی

2- شیدای اصفهانی

5- میرزا عبدالحسین حکیم الهی قمیشه ای

6- علی عبدالرسولی

7- شیخ محمّد علی مدرّس دزفولی

8- میرزا محمّد علی عظیمی

9- میرزا محمّد صدر الواعظین آزادانی

10- حاج سیّد محمّد صدرالواعظین

11- مرحوم آقا مجید میر احمدی

12- سید هدایت الله مهدوی هرستانی

سینا کرونی

سیّد سینا کشفی بروجردی

شبیب مارنانی

استاد شجاع اصفهانی

شحنه مازندرانی

سیّد ابوعلی شرف شاه افطسی

سیّد شریف خلخالی

سیّد محمّد شریف موسوی ونکی سمیرمی

مولی محمّد شریف خاتون آبادی

مولی محمّد شفیع استر آبادی

ملاّ محمّد علی استرآبادی

حاج ملاّ محمد شفیع خوئی

سیّد محمّد شفیع حسینی اصفهانی

آقا سیّد شفیع شوشتری

سید محمّد جزایری

مولی محمّد شفیع گیلانی

استاد شمس الدین کاشی تراش

مولی شمسا گیلانی

ملاّ شمس الدین محمّد گیلانی

(حاج عبدالقادر عاشق آبادی)

ملاّ شمس الدین بحرانی

شوکت بخارایی

سیّد شهاب الدین نحوی

شیخ الشریعه اصفهانی

شیرویه اصفهانی

صائب تبریزی اصفهانی

(مرحوم حیدر علی کمالی)

صابر اصفهانی

حاج صادق تخت فولادی

میر محمّد صادق حسینی خاتون آبادی

آخوند ملاّ محمّد صادق کرباسی اصفهانی

میر محمّد صادق موسوی

حاج ملاّ محمّد صادق یزدی

سیّد محمّد صادق نامی

سیّد صادق اصفهانی

ملاّ محمّد صادق پیکانی

سیّد محمّد صادق صدیق الاطبّاء لقمانی

سید محمّد صادق حسینی اصفهانی

ملاّ محمّد صادق مجلسی

حاج میر محمّد صادق مدرّس خاتون آبادی

میرزا ابوالفضل خاتون آبادی

مولی محمّد صادق مینا

میر محمّد صادق بهشتی

میرزا محمّد صادق امام جمعه

میر محمّد صادق کتاب فروش

سید محمّد کتاب فروش

مولی محمّد صادق اردستانی

آخوند ملاّ صالح فریدنی

ملاّ صالح مازندرانی

آقا هادی مازندرانی

ملاّ صالح مازندرانی

میر محمّد صالح خاتون آبادی

ملاّ محمّد صالح مازندرانی جویباره ای

1- شیخ محمّد حسین جویباره ای

2- حاج میرزا مهدی جویباره ای

سید صدرالدین صدر

حاج آقا سیّد صدرالدین کوپائی هاطلی

صعلوکی

آقا شیخ صفر علی همدانی

شیخ محمّد حسن همدانی

1- سید محمّد حسین آیت میردامادی

2- یدالله برخوردار

3- حاج سید مصطفی فقیه زانیانی

صوفی اردستانی

آقا ضیاء الدین درّی

1- حاج شیخ ابراهیم درّی

2- حاج ملاّ فرج الله درّی

ضیاء اصفهانی

ضیاء الدین شهشهانی

ملاّ ضیاء

ضیاء کفرانی

مرحوم میرزا محمّد باقر خواجوئی

میرزا طالب تبریزی

مولی محمّد طالب اصفهانی

میر طاهر اصفهانی

میرزا محمّد طاهر قاینی

استاد طاهر بنّا

طاهر قاری اصفهانی

مولی محمّد طاهر اصفهانی

میرزا محمّد طاهر حسینی

طباطبا

طبرانی

حافظ ابو عبدالله طبری

طبیب اصفهانی

طرب نائینی اصفهانی

طرب اصفهانی

ظلّ السلطان

عابد اصفهانی

عاصم قاری

مرحوم شیخ محمّد حسین مشکینی

(مرحوم میرزا عبدالغفور شمس القرّاء)

آقا میرزا عباس پاقلعه ای

مولی عباس ناسخ

حاج شیخ عبّاس علی معین الواعظین

شیخ عبّاس علی علویجه ای

عبدالباقی صوفی تبریزی

میر عبدالباقی خطّاط

میر عبدالباقی اصفهانی

سیّد عبدالباقی قزوینی

میر عبدالباقی خاتون آبادی

میر محمّد حسین خاتون آبادی

میر عبدالباقی خاتون آبادی

شیخ عبدالجلیل اصفهانی

حاج میرزا عبدالجواد مشکی

میرزا عبدالجواد خطیب

ملاّ عبدالجواد

حاج میرزا عبدالجواد کلباسی

1- حاج میرزا محمّد علی کلباسی

2- حاج میرزا هاشم (کلباسی)

سیّد عبدالحسین شهشهانی اصفهانی همدانی

حاج میرزا عبدالحسین نوری

عبدالحسین ادیب فرهمند

شیخ عبدالحسین بغدادی

شیخ عبدالحسین کاظمینی

شیخ عبدالحسین محلاّتی

میرزا عبدالحسین قدسی

1- میرزا ابوالقاسم قدسی

2- میرزا حسن قدسی

3- میرزا عبدالحسین

4- میرزا مهدی خوشنویس

عبدالحسین سپنتا

حافظ عبدالرحمن اصفهانی

ملاّ عبدالرحیم کوشکی

حاج ملاّ عبدالرحیم نجف آبادی

ملاّ عبدالرحیم دماوندی

میرزا عبدالرحیم شیخ الاسلام

عبدالرحیم جزایری

سه خوشنویس دیگر

1- علی نقی امامی

2- محمّد محسن بن محمّد رضا امامی خطّاط

3- محمّد رضا امامی

میرزا عبدالرزّاق طبیب اصفهانی

میرزا عبدالرزّاق محدّث حائری همدانی

سیّد عبدالرزاق موسوی احمدآبادی

حاج میرزا عبدالرزاق رشتی

1- میرزا عبدالرزاق رشتی

2- میرزا عبدالرزاق رشتی

شیخ عبدالرسول اصفهانی

عبدالصمد نطنزی

سید عبدالعظیم لنجانی

شیخ عبدالعلی اصفهانی

حاج میرزا عبدالعلی مرندی

حاج میرزا عبدالغفّار تویسرکانی

میرزا عبدالغفّار خان حاج نجم الدوله

ملاّ علی محمّد اصفهانی

میرزا عبدالوهّاب منجّم

میر عبدالغنی تفرشی

میر عبدالغنی خاتون آبادی

سید عبدالفتّاح مرعشی خلیفه سلطانی

ملاّ عبدالکریم دستجردی

1- دکتر ابراهیم انواری

2- محمّد باقر انواری

ملاّ عبدالکریم گزی

ملاّ محمّدی تقی گزی

(حاج محمّد حسین کازرونی)

سید عبدالله کربلایی اصفهانی

شیخ عبدالله گیلانی

ملاّ عبدالله قمیشه ای

ملاّ عبدالله خوانساری

میرزا محمود صدر المحدّثین

میرزا عبدالحسین صدر المحدّثین

میرزا عبدالله خوراسکانی اصفهانی

ملاّ عبدالله بن حسن اصفهانی

سیّد عبدالله بکاء

ملاّ عبدالله بروجردی

سیّد عبدالله میر دامادی سدهی

عبدالله بن عاشور رنانی

شیخ عبدالله کفرانی رویدشتی

عمو عبدالله سقلا

میرزا عبدالله محزون

حاج عبدالمطلّب اصفهانی

عبدالمولی اصفهانی

عبدالواسع خاتون آبادی

شیخ عبدالوهّاب نصرآبادی

سیّد عبدالوهّاب اصفهانی

سیّد عبدالوهّاب شهشهانی

عبدالوهّاب گلشن ایران پور

سیّد عبدالوهّاب معتمد الدوله

میرزا عبدالوهّاب منجّم باشی

سیّد عبدالوهّاب مستشار دفتر

مرتضی مستشار دفتر

سیّد علاء الدین گلستانه

1- شاه ابوتراب گلستانه

2- امیر محمّد اسماعیل بن محمّد باقر

3- میرزا محمّد باقر گلستانه

4- میرزا تاج الدین

5- سیّد جعفر گلستانه

6- شرف الدین حیدر گلستانه

7- سیّد علی اکبر گلستانه

8- میرزا محمّد علی خان گلستانه

9- سیّد محمّد مورّخ الاسلام

10- سیّد محمّد گلستانه

سیّد علاء الدین شاهشاهان

دکتر علی مستشفی

کمال الدین علی سمیرمی

حاج شیخ علی بروجنی

حاج میر سید علی نجف آبادی

ابوالحسن علی بن سهل اصفهانی

میرزا علی خان مستوفی خزانه

غیاث الدین علی حسینی اصفهانی

حاج میر سیّد علی بروجردی

حاج میرزا علی آقا واعظ شیرازی

سیّد علی امامی

(سید امیر ابوطالب امامی)

حاج میر سیّد علی زنجیره فروش

حاج میر سیّد علی سدهی امام جمعه

سید علی اصغر میر محمّد صادقی

سید علی اکبر صدر الاطّباء حسینی

ملاّ علی اکبر اژه ای

1- احمد غفراللهی

2- حاج میرزا محمّد حسین اژه ای

3- میرزا محمّد حسین اژه ای

4- حاج محمّد حسین بن محمّد رضا حمصی

5- میرزا محمّد رضا اژه ای

6- ملاّ عبدالجواد بن ملاّ محسن

7- میرزا عبدالحسین فاضل اژه ای

8- ملاّ عبدالله اژه ای

9- ملاّ عبدالواسع دامی

10- میرزا علی محمّد اژه ای

11- شیخ محمّد علی اژه ای

12- ملاّ محسن

13- حاج میرزا محمّد شمس الکتّاب خواجویی

سیّد علی اکبر میر محمّد صادقی حسینی

سیّد علی اکبر هاشمی طالخونچه ای

سیّد علی رضا خاتون آبادی

سید علی رضا حسینی

علی قلی خان ترکمان

مولی علی قلی خلخالی

میرزا علی محمّد اصفهانی

شیخ علی محمّد فقیه حبیب آبادی

میرزا علی محمّد سدهی میردامادی

میرزا علی محمّد مترجم همایون فره وشی

میرزا علی محمّد میردامادی سدهی

شیخ علی محمّد شوشتری

میر علی نقی

شیخ عزالدین علی نقی کمره ای

شیخ جعفر قاضی کمره ای

ملاّ محمّد علی اصفهانی

میرزا محمّد علی حسینی

سیّد محمّد علی حسینی

شیخ محمّد علی حکیم الهی فریدنی

میر محمّد علی خاتون آبادی

(حاجیه نصرت خانم امین)

محمّد علی خان رشتی اصفهانی

حاج میرزا محمّد علی خاتون آبادی

حاج شیخ محمّد علی یزدی

شیخ محمّد یزدی

سیّد محمّد علی حسینی اصفهانی

ملاّ محمّد علی خوانساری

سیّد محمّد علی عریضی

میرزا محمّد علی امام جمعه

میرزا محمّد علی خان فروغی

میرزا محمّد علی طباطبائی اصفهانی

حاج سیّد محمّد علی مبارکه ای

مولی محمّد علی جامی

میرزا محمّد علی ملاّ باشی

میر محمّد علی مازندرانی

1- آقا میرزا محمّد ابراهیم آل رسول

2- حاج سیّد محمّد علی معین الاسلام

سیّد محمّد علی عریضی

عماد اصفهانی

مولی عنایه الله قهپایی

میر فیض الله قهپایی

عوض بیک

عیسی بن محمّد علی اصفهانی

شیخ غلام حسین شوشتری

شیخ غلام حسین نجف آبادی

میرزا غلامرضا خطّاط

آقا غلام علی خطّاط

آقا غلام علی خطّاط

غیاث الدین خلیلی اصفهانی

غیاث بن محمّد متطبّب اصفهانی

فاضل اردستانی

فاضل سراب

1- مولی محمّد رضا تنکابنی

2- ملاّ محمّد صادق تنکابنی

فاضل هرندی

فاضل هرندی

فاضل هندی

فاطمه رویدشتی

میرزا فتح الله خوزانی

فتح بنداری

شاه فتح الله لاری

فخر الدین سعید اصفهانی

حاج سید فخرالدین خوانساری

فروغ الدین اصفهانی

فروغی اصفهانی

ملاّ فریدون

حاج سید فضل الله حجازی حسینی قمیشه ای

شیخ فضل الله اعضادی خوانساری

قاضی فضل خنجی اصفهانی

استاد فولاد

فیض علی شاه اول

نور علی شاه

فیض علی شاه ثانی

شیخ قاسم زاهد

میر محمّد قاسم قهپائی

ابی محمّد قاسم بن محمّد دیمرتی اصفهانی

قتیبه بن مهران آزادانی

قربان علی قهفرخی چهارمحالی

امیر قطب الدین علی باب الدشتی

میرزا قیصر بید آبادی

سیّد کاظم اصفهانی

آقا محمّد کاظم واله اصفهانی

سیّد محمّد کاظم موسوی اصفهانی

حاج میرزا محمّد کاظم طالقانی

میرزا کاظم الفت

مولی محمّد کاظم کاشانی

ملاّ محمّد کاظم

آخوند ملاّ کاظم بید آبادی

محمّد کریم مازندرانی

سیّد کمال الدین عاملی موسوی

کمال الدین اصفهانی

گدا علی قاری

گلبهار

1- آقا سیّد جعفر خاکشیر

2- حاج آقا رضا سادات

3- آقا سیّد عبدالوهّاب سینی

4- آقا سید علی برزانی

5- آقا شیخ علی فقیه فریدنی

6- شیخ غلام حسین یزدی آبشاهی

7- حاج سید مهدی بدری

8- میرزا محمّد مهدی رشتی

مولی گنج علی

مولی لاچین

مولی لطف الله شمس الواعظین

شیخ لطف الله عاملی

لطفعلی بیک

سیّد محمّد لطیف خواجویی

لوایی قمی

مافرّوخی

ملاّ محسن سدهی

سید محسن میر محمّد صادقی

1- سید محمّد حسین میر محمّد صادقی

2- حاج سید عبدالله ثقه الاسلام

3- حاج سیّد علی اکبر میر محمّد صادقی

4- حاج سیّد علی نقی ثقه الشریعه

سید محسن میر شمسی

سید محمّد اصفهانی نجفی

محمّد اصفهانی

ملاّ محمّد خراسانی

حاج ملاّ محمّد هرتمنی

میر سیّد محمّد حسینی

حاجی محمّد گیلانی

آقا سیّد محمّد موسوی

سید امیر تقی الدین محمّد اوحدی حسینی اصفهانی

شیخ شمس الدین محمّد معرّف اصفهانی

آقا شیخ محمّد حکیم خراسانی

استاد شمس الدین محمّد اصفهانی

آقا محمّد عارف سمساری خواجویی اصفهانی

سید محمّد نجم الواعظین موسوی خواجوئی

سلطان محمّد اصفهانی

حاج ملاّ محمّد نائینی

میرزا محمّد اکبر

سید محمّد اکبر

حاج آقا محمّد کلباسی

سید محمّد بروجنی

1- آقا سید مصطفی حائری بروجنی

2- آقا سید محمّد

3- آقا سید علی

میر بهاء الدین محمّد مختاری

1- امیر ناصرالدین احمد مختاری

2- سیّد مرتضی بن روح الامین مختاری

ابو مسلم محمّد بن بحر اصفهانی

میر معزّ الدین اصفهانی

نوّاب سیّد محمّد واجد علی خان

ملاّ میرزا محمّد بن جهانبخش مازندرانی

شیخ محمّد بن حسن بن محمّد اصفهانی

میر سیّد محمّد امام جمعه

(مرحوم آقا میر محمّد مهدی سلطان العلماء)

آقا سید محمّد ترک

آقا سید محمّد جواد مسائلی

آقا میر سیّد محمّد نجف آبادی

میرزا محمّد مانی

میرزا شمس الدین محمّد شهرستانی

آقا محمّد بید آبادی

محمّد رفیع گیلانی

حاج شیخ محمّد کاشانی اصفهانی

میر سیّد محمّد بروجردی

حاج آقا محمّد مقدّس

ابوبکر محمّد اسدی اصفهانی

میر سیّد محمّد شهشهانی

سید محمّد علی شهشهانی

سید محمّد بن عبدالکریم حسینی خلیفه سلطانی

آقا سیّد محمّد طباطبائی بروجردی

آقا محمّد نوری

ابن الفقیه

ملاّ محمّد قالی باف

ابو مسلم اصفهانی

صفی الدین محمّد زواره ای

مولی محمّد قمیشه ای

ملاّ محمّد قاری

شیخ رضی الدین محمّد تستری

حسن علی تستری

محمّد بن محمّد مقیم اصفهانی

سیّد محمّد صدر هاشمی

1- آقا سید ابوالقاسم شاه کرمی

2- آقا سید محمّد تقی بهشتی

3- حسن قوامی زاده

4- میرزا عبدالله خان وزیر زاده

5- میرزا علی اصغر شریف

6- حاج میرزا محمود مقتدایی خوراسگانی

7- میرزا محمّد علی مکرم

میرزا محمّد نائینی

دکتر محمّد ریاحی

مولی محمود چاپلقی اصفهانی

حاج ملاّ محمود رنانی اصفهانی

ابو نصر (ابو مضر)

سیّد محمود تویسرکانی

آقا سید محمود کلیشادی

سید شجاع الدین محمود مازندرانی

سید محمود خوانساری

قطب الدین شاه محمود

حاج شیخ محمود مفید

شیخ علی مفید

حاج شیخ محمود سالک کاشانی

مولی مختار اعمی

مخلص کاشانی

شیخ مرتضی قمیشه ای

حاج شیخ مرتضی عماد الاسلام

سید مرتضی عاملی

آقا شیخ مرتضی ریزی لنجانی

1- شیخ اسدالله دستجردی

2- آقا میرزا محمّد حسین رشتی

3- میرزا محمّد رضا رشتی

4- میرزا علی محمّد ابریشم کار

5- حاج آقا مرتضی رشتی

6- آقا میر محمّد مهدی خلیقی پور

سیّد مرتضی نوّاب

سید مرتضی نوّاب

ملاّ مرتضی لنجانی

میرزا مسیح ناقور

میرزا مسیح خان حافظ الصحّه

(میرزا موسی خان ناظم الاطبّاء)

(میرزا مصطفی بن سید عقیل علوی)

(میرزا نظام الدین عقیلی)

(هدایت الله خان دانشور علوی)

مشتاق علی شاه

ملاّ مصطفی قمیشه ای

ملاّ عبدالله قمیشه ای

سیّد مصطفی بن سیّد محسن

معزّ بن آقا رفیعا

میرزا معزّ الدین تبریزی اصفهانی

سید محمّد معصوم عاملی

میرزا حبیب الله صدر

ملاّ مفید الله قمیشه ای

ملاّ مقصود علی مجلسی

مولی محمّد مقیم اصفهانی

میرزا ملکم خان

ملک محمّد اصفهانی

منوچهر خان معتمد الدوله گرجی

منوچهر خان ترکمان

حاج آقا منیر الدین بروجردی

موسوی خان فطرت

سید موسی بن سید رضا سیف الشریعه

ابو عمران موسی بن عبدالملک کاتب

حاج محمّد مؤمن طبسی

میرزا مهدی الهی تبریزی

حاج سیّد مهدی گلستانه

میرزا مهدی طبیب

میر محمّد مهدی حسینی مشهدی

میرزا محمّد مهدی حسینی

میر محمّد مهدی یموت زواره ای

آقا محمّد مهدی کلباسی

1- حاج میرزا ابوالقاسم کلباسی

2- شیخ محمّد حسین

3- حاج ملاّ عبدالجواد

4- حاج میرزا محمود کلباسی

میرزا محمّد مهدی شهرستانی

میرزا مهدی اردستانی

حاج ملاّ مهدی امام جمعه شهرضائی

میرزا محمّد مهدی قمیشه ای

حاج سید مهدی کرمانی

ملاّ محمّد مهدی قمبوانی سمیرمی

ملاّ مهدی شاه طوری

میرزا محمّد مهدی بروجردی

میرزا مهدی خان منشی باشی

میر محمّد مهدی نایب الصدر

میر محمّد مهدی خاتون آبادی

سید میرزا مهدی عقیلی

مهدی قلی خان ترکمان

مولی مهر علی گلپایگانی

مهری عرب

سید میرزا اردستانی

میرک اصفهانی

ملاّ میرک خان بلخی

میر عماد خطّاط

میر نجات

شیخ ناصر نجفی

سیّد ناصرالدین حجّت

1- ملاّ زمان قهپایه ای

2- میرزا صادق ناطق

نافع شیخ القرّاء

1- حمزه

2- عاصم کوفی

3- کسائی

4- ابن کثیر مکی

5- ابو عمرو بصری

6- ابن عامر شامی

8- برخی بر این عدّه خلف بن هشم بزّاز کوفی را اضافه کرده و آنان را قرّاء ثمانیه گویند، و بر آنها دو نفر دیگر اضافه کنند و آنان را قرّاء عشره نامند، و آنها عبارتند از

9- ابوجعفر یزید بن قعقاع مدنی

ملاّ نجف علی کرچکانی لنجانی اصفهانی

ملاّ نجف علی خراسانی

نجم الدین عارف اصفهانی

نجیبای کاشی

نجیب الدین اصفهانی

حاج ملاّ نصرالله حبیب آبادی

میرزا نصر الله گرکانی

حاج میرزا نصرالله بهشتی

میرزا نصرالله حکیم قمیشه ای

ملاّ محمّد نصیر فایض ابهری

محمّد نصیر بایزیدی

میرزا نصیر ملاّ باشی

محمّد نصیر اصفهانی

میرزا نصیر حسینی

قاضی نظام الدین اصفهانی

نورایی

شیخ ابوالقاسم نورایی

سید نورالدین عراقمی

شیخ نورالله دهاقانی

شیخ علی محمّد دهاقانی

وارسته

واله داغستانی

مولی محمّد هادی مشهدی

آقا هادی خطیب

میرزا هادی مشهدی

میرزا شاه تقی

حاج میرزا هادی دولت آبادی

سیّد عبدالکریم دولت آبادی

1- آقا میرزا احمد دولت آبادی

2- میرزا علی محمّد

3- حاج میرزا محمّد علی دولت آبادی

4- حاج میرزا مهدی دولت آبادی

5- حاج میرزا یحیی دولت آبادی

میرزا هادی شهرستانی

1- میرزا زین العابدین شهرستانی

2- میرزا شکر الله مستوفی الممالک

3- میرزا عبدالله شهرستانی

4- میرزا علاءالدین شهرستانی

5- حاج سید مرتضی شهرستانی

6- میر جمله شهرستانی

آقا شیخ محمّد هادی فرزانه قمیشه ای

1- حاج سید محمّد طباطبائی

2- آقا سیّد محمود سجّادی نجف آبادی

حاج سید محمّد هاشم اصفهانی

میرزا سید هاشم طبیب خراسانی

آقا میرزا محمّد هاشم چهار سوقی

1- آقا جمال الدین چهار سوقی

2- آقا ضیاء الدین چهار سوقی

حاج میرزا هاشم امام جمعه

حکیم ابوالقاسم هبه الله اصفهانی

ابوالمعالی هبه الله بن علی

هدایت الله فلسفی شیرازی

هدایت الله سهراب

1- میرزا ابراهیم نوّاب

2- میرزا ابوالقاسم خواجوئی

3- میرزا اسدالله خان وزیر

4- آقا محمّد باقر سمسوری

5- آقا محمّد تقی صحّاف

6- میرزا حیدر علی ندیم الملک

7- سیّد محمّد رضا صدر الذاکرین

8- رضا قلی خان سراج الملک

9- ضرغام السلطنه بختیاری

10- سیّد عبدالباقی قلمدان ساز

11- میرزا عبدالباقی طبیب

12- میرزا عبدالحسین صنیع همایون

13- حاج میرزا محمّد علی کلانتر

14- میرزا سیّد علی نقی خان اوحدی

15- میرزا غلامرضا خطّاط اصفهانی

همّت یار

(سیّد مصطفی پزشک)

ابو مسعود زین الملک اصفهانی

میر یحیی خطّاط

ابو غالب یحیی بن زکریّا

آقا میرزا یحیی مدرّس بید آبادی

یحیی معتمدالملک

یحیی بن محمّد خطّاط اصفهانی

مولی یعقوب بختیاری

مولی یوسف گزی برخواری

شیخ یوسف خوانساری مهدویانی

یوسف سکّاکی

استاد یوسف بنّای اصفهانی

مولی محمّد یوسف قزوینی

یوسف بن یحیی اصفهانی

شیخ یونس مفتی اصفهان

مستدرک دانشمندان و بزرگان اصفهان

سید ابوتراب مرتضوی درچه ای

سید ابوالحسن شمس آبادی آل رسول

شیخ احمد فیّاض

شیخ اسماعیل کلباسی

سید اسماعیل هاشمی طالخونچه ای

حاج امیر آقا فلاورجانی لنجانی

حاج شیخ محمّد باقر امینی نطنزی

شیخ محمّد باقر زند کرمانی

سید باقر رجائی

حاج سید بحرالعلوم میردامادی

سید بدر الدین کتابی

سید محمّد تقی مصطفوی فروشانی

شیخ محمّد تقی فشارکی

سید جعفر خلیفه سلطانی

حسن بن ابی عدنان

شیخ محمّد حسین امام نجفی

سید حسین دهکردی

میرزا محمّد حسین رشتی

محّمد حسین صغیر اصفهانی

حسین عبداللهی خوروش

شیخ محمّد حسین فاضل کوهانی

شیخ محمّد حسین شریعت هرندی

سیّد محمّد حسین مهدوی اردکانی

شیخ محمّد حسین همدانی

حیدر علی خان برومند گزی

شیخ حیدر علی صلواتی

شیخ خلیل الله

شیخ داود مصاحبی نائینی

سید محمّد رضا شفتی

حاج آقا رضا مظاهری کرونی

سید ریحان الدین مهدوی

حاج آقا رحیم ارباب

محمّد رحیم شیخ الاسلام

شیخ محمّد رضا جرقویه ای حائری

سید محمّد رضا خراسانی

شیخ زین الدین نجفی

سید شمس الدین خادمی

سید محمّد صادق کتابی

سید ضیاء الدین تجویدی

شیخ عباس مصباح دستگردی

سید عباس طباطبائی خوراسکانی

سید عباس دهکردی

شیخ عباس علی ادیب حبیب آبادی

سید علی علاّمه فانی

شیخ علی قدیری کفرانی

ملاّ علی ماربینی

ملاّ محمّد علی عالم حبیب آبادی

میرزا محمّد علی عالم نائینی

محمّد علی معلّم حبیب آبادی

میر سیّد علی مدرّس

شیخ علی مشکوه سدهی

میرزا علی محمّد نائینی

سید فضل الله روضاتی

فضل الله ضیاء نور

حاج آقا کمال الدین قزوینی

شیخ مجتبی حاتمی لنکرانی

سید مجتبی کیوان

سیّد مجتبی میر محمّد صادقی

مجد العلماء نجفی

محموّد شولستانی

سید محمّد آل رسول شمس آبادی

ملاّ محمّد دهاقانی

میرزا محمّد طبیب زاده

حاج آقا مرتضی رشتی

سیّد مرتضی ظهیر الاسلام

حاج شیخ مرتضی مظاهری

شیخ مرتضی حجّت نجفی

سیّد مرتضی موحّد ابطحی

شیخ مصطفی ارسطویی نجف آبادی

سیّد مصطفی مهدوی هرستانی

سیّد معزّالدین مهدوی

سیّد مهدی حجازی فروشانی

محمّد مهدی حسینی خاتون آبادی

سیّد مهدی میر عمادی

حاج آقا میرزا دهکردی

حاج آقا میرزا هاشمی قهدریجانی

شیخ نور الدین اشنی

شیخ مهدی نجفی

سید ابوالفضل مشکوه الواعظین درب امامی

سید ابوالقاسم موسوی آسیاب پری

شیخ اسماعیل تاج الواعظین

سیّد ابراهیم میر شفیعی موسوی سدهی

سید احمد مقدس بید آبادی

سید ابوالحسن کتابی

میرزا اسدالله اشتری

شیخ بهاء الدین برهانی

سیّد محمّد باقر فقیه

محمّد حسن منّانی

میرزا حسین امامی نائینی

شیخ محمّد حسین فقیه نظنزی

میرزا حسین درب امامی

شیخ محمّد رضا بیان الحق

شیخ محمّد رضا نیل فروشان

ملاّ رضا خوانساری

شیخ محمّد رضا باقری محمود آبادی

عبدالکریم مصدّق خواه

عباس علی سهیلیان شمس آبادی

سید عبدالعلی عقدایی طباطبایی

شیخ عبدالوهّاب زاهدی

سیّد علی محمّد مدرس میر محمّد صادقی

میرزا عبدالغفّار پاقلعه ای

میرزا علی مشفقی

عفّت الحاجیه امین

سیّد عبدالجواد بدری

غلام حسین ربّانی چادگانی فریدنی

مصطفی ستّاریان

سیّد مهدی موسوی آسیاب پری

سیّد محمّد امام جمعه خوراسکانی

میرزا محمّد خاتون آبادی

سیّد محمّد بهشتی

سیّد مرتضی طباطبائی زفره ای

میرزا محمود روضاتی

سیّد نورالدین مقدّس بید آبادی

فهرست اعلام مترجمین

١٠٠٠ ص

١٠٠١ ص

١٠٠٢ ص

١٠٠٣ ص

١٠٠٤ ص

١٠٠٥ ص

١٠٠٦ ص

١٠٠٧ ص

١٠٠٨ ص

١٠٠٩ ص

١٠١٠ ص

١٠١١ ص

١٠١٢ ص

١٠١٣ ص

١٠١٤ ص

١٠١٥ ص

١٠١٦ ص

١٠١٧ ص

١٠١٨ ص

١٠١٩ ص

١٠٢٠ ص

١٠٢١ ص

١٠٢٢ ص

١٠٢٣ ص

١٠٢٤ ص

١٠٢٥ ص

١٠٢٦ ص

١٠٢٧ ص

١٠٢٨ ص

١٠٢٩ ص

١٠٣٠ ص

١٠٣١ ص

١٠٣٢ ص

١٠٣٣ ص

١٠٣٤ ص

١٠٣٥ ص

١٠٣٦ ص

١٠٣٧ ص

١٠٣٨ ص

١٠٣٩ ص

١٠٤٠ ص

١٠٤١ ص

١٠٤٢ ص

١٠٤٣ ص

١٠٤٤ ص

١٠٤٥ ص

١٠٤٦ ص

١٠٤٧ ص

١٠٤٨ ص

١٠٤٩ ص

١٠٥٠ ص

١٠٥١ ص

١٠٥٢ ص

١٠٥٣ ص

١٠٥٤ ص

١٠٥٥ ص

١٠٥٦ ص

١٠٥٧ ص

١٠٥٨ ص

١٠٥٩ ص

١٠٦٠ ص

١٠٦١ ص

١٠٦٢ ص

١٠٦٣ ص

١٠٦٤ ص

١٠٦٥ ص

١٠٦٦ ص

١٠٦٧ ص

١٠٦٨ ص

١٠٦٩ ص

١٠٧٠ ص

١٠٧١ ص

١٠٧٢ ص

١٠٧٣ ص

١٠٧٤ ص

١٠٧٥ ص

١٠٧٦ ص

١٠٧٧ ص

١٠٧٨ ص

١٠٧٩ ص

١٠٨٠ ص

١٠٨١ ص

١٠٨٢ ص

١٠٨٣ ص

١٠٨٤ ص

١٠٨٥ ص

١٠٨٦ ص

١٠٨٧ ص

١٠٨٨ ص

١٠٨٩ ص

١٠٩٠ ص

١٠٩١ ص

١٠٩٢ ص

١٠٩٣ ص

١٠٩٤ ص

١٠٩٥ ص

١٠٩٦ ص

١٠٩٧ ص

١٠٩٨ ص

١٠٩٩ ص

١١٠٠ ص

١١٠١ ص

١١٠٢ ص

١١٠٣ ص

١١٠٤ ص

١١٠٥ ص

١١٠٦ ص

١١٠٧ ص

١١٠٨ ص

١١٠٩ ص

١١١٠ ص

١١١١ ص

١١١٢ ص

١١١٣ ص

١١١٤ ص

١١١٥ ص

١١١٦ ص

١١١٧ ص

١١١٨ ص

١١١٩ ص

١١٢٠ ص

١١٢١ ص

١١٢٢ ص

١١٢٣ ص

١١٢٤ ص

١١٢٥ ص

١١٢٦ ص

١١٢٧ ص

١١٢٨ ص

١١٢٩ ص

١١٣٠ ص

١١٣١ ص

١١٣٢ ص

١١٣٣ ص

١١٣٤ ص

١١٣٥ ص

١١٣٦ ص

١١٣٧ ص

١١٣٨ ص

١١٣٩ ص

١١٤٠ ص

١١٤١ ص

١١٤٢ ص

١١٤٣ ص

١١٤٤ ص

١١٤٥ ص

١١٤٦ ص

١١٤٧ ص

١١٤٨ ص

١١٤٩ ص

١١٥٠ ص

١١٥١ ص

١١٥٢ ص

دانشمندان و بزرگان اصفهان - مصلح الدین مهدوی - الصفحة ٥٩٨ - خواجه نظام الملک

و عربی شعر می گفته.

گویند: خواجه اوّلین کسی است که بنای مدرسه گذاشته، و هم اول وزیری است که از طرف خلفا لقب یافته، او را رضی امیرالمؤمنین، و تاج الحضرتین می نامیده اند.

مدت سی سال با کمال قدرت و احترام، وزارت الب ارسلان و ملک شاه را داشته. از آثارش علاوه بر مدارس و مساجد و رباطات کتاب: ١- سیاست نامه، یا سیر الملوک ٢- قانون الملک (غیر از کتاب سیاست نامه است).

خواجه با وجود اشتغال به کارهای وزارت، و رسیدگی به حال ارباب حاجت و رعیّت، خطّ نستعلیق [١] و رقاع را در کمال خوبی می نوشته است.

انوری در مرثیه او گوید:

حامیّ جهان ز جور افلاک برفت *** بنیاد نظام عالم خاک برفت

او رفت و سعادت از جهان پاک برفت *** تو زهر زمانه خور که تریاک برفت

چون در شوّال این سال، ملک شاه وفات یافت، امیر معزّی در مرثیه آن دو گفت:

رفت در یک مه به فردوس برین دستور پیر *** شاه برنا از پی او رفت یک ماه دگر

[١] تذکره خوشنویسان: ٣٧.