اصول فلسفه و روش رئالیسم ط-صدرا - علامه طباطبایی با مقدمه و پاورقی استاد مطهری - الصفحة ١٢٣ - آیا موجود معدوم می شود؟
ضرورت و امکان
در مقاله گذشته به ثبوت رسانیدیم که واقعیت هستی هر مهیتی هرگز نابود نمیشود (با حفظ وحدت شرایط در هر دو حال) و به عبارت دیگر هر مهیت اگر چه نظر به ذات خودش میتواند به هر یک از وجود و عدم متصف شود، مثلًا انسانیت انسان میشود موجود شود و میشود معدوم شود، ولی واقعیت هستی یک مهیت هرگز نمیتواند ١ مقابل خودش را که ارتفاع واقعیت است بپذیرد و واقعیت وی
[١]. اینکه «واقعیت هستی نمیتواند مقابل خود را که نیستی است بپذیرد و واقعیت، لا واقعیت شود» خاصیت تمام وجودات است از واجب و ممکن و جوهر و عرض و این همان است که در آخر مقاله ٧ به این عنوان بیان شد: «موجود معدوم نمیشود» و در مقدمه این مقاله توضیح کافی درباره آن داده شد و چنانکه در آن مقدمه کاملا توضیح دادیم این نحو از ضرورت ذاتی وجودات نه مستلزم نفی مخلوقیت و معلولیت آنها و نه مستلزم ازلی و ابدی بودن آنهاست زیرا این نحو از ضرورت ذاتی وجود از نوع ضرورت ذاتی منطقی است که در مقدمه شرح داده شد که هم با وجوب ذاتی و هم با وجوب غیری فلسفی قابل جمع است.
این نحو از ضرورت ذاتی در «وجودات» مبنی بر اصالت وجود است یعنی بنا بر