على بن حسن معروف به ابن عساكر (م ٥٧١ هـ) كتابى را درباره تاريخ دمشق در هشت مجلّد تأليف نموده و محمّد بن مكرّم معروف به ابن منظور (٦٢٠ ـ ٧١١ هـ) آن را تلخيص نموده است .

وى در ترجمه ابوبكر نگاشته است كه عبدالرحمن بن عوف در بيمارى منجر به مرگ ابوبكر به عيادت وى رفت. ديد كه در حال هوشيارى است. تا آنجا كه مى گويد:

ابوبكر گفت از كارهاى دنيا بر هيچ چيزى اندوه نمى خورم مگر بر انجام سه كار و ترك سه كار و عدم پرسش سه سؤال از پيامبر...[١]

(و در ادامه كلام تاريخ نگاران فوق الذكر را بازگو مى كند).

٢٢. ابن ابى الحديد و «شرح نهج البلاغه»

عبدالحميد بن هبة الله مدائنى معتزلى (م ٦٥٥ هـ) تاريخ نگار و نويسنده توانمندى است. كه شرح نهج البلاغه را در بيست جلد تدوين و نگارش نموده است. اين كتاب به موضوعات تاريخى، ادبى، كلامى و فلسفى پرداخته و از تبحر و احاطه نويسنده به دانش هاى گوناگون پرده بر مى دارد. وى در اين كتاب مطالب خود

[١] مختصر تاريخ دمشق: ١٣ / ١٢٢.