غنچه هاي شرم

غنچه هاي شرم - پسنديده، عباس - الصفحة ٧٧

فصل هشتم : حيا و معمارى

حيا ، يكى از بارزترين شاخصه هاى فرهنگ اسلامى است و معمارى اسلامى ، معمارى اى است كه با اين شاخصه هماهنگى داشته باشد . اساسا در فرهنگ قرآن ، از خانه به عنوان «سِتر (پوشش)» ياد شده است . در داستان ذو القرنين آمده است كه وقتى او به مشرق زمين رسيد ، با مردمى روبه رو شد كه هيچ پوششى در برابر آفتاب نداشتند . [١] آنان از صنعت ساخت و ساز [٢] و دانش خانه سازى [٣] بهره اى نبرده بودند و به همين جهت ، هيچ سازه اى در آن سرزمين يافت نمى شد . [٤] پوشندگى از تابش آفتاب و بارش باران و وزش باد ، يكى از كاركردهاى خانه است ؛ امّا كاركرد مهم تر آن ، پنهان سازى قلمرو شخصى و خصوصى افراد از چشم ديگران است . و به همين جهت ، در فرهنگ قرآن كريم ، از آن به عنوان «پوشش» ياد


[١] «حَتَّى إِذَا بَلَغَ مَطْـلِعَ الشَّمْسِ وَجَدَهَا تَطْـلُعُ عَلَى قَوْمٍ لَّمْ نَجْعَل لَّهُم مِّن دُونِهَا سِتْرًا» (كهف : ٩٠) [٢] امام صادق عليه السلام در تفسير آيه ياد شده مى فرمايد : «صنعت ساخت را نمى دانستند» . (المحاسن ، ج ٢ ، ص ٦١٠)[٣] امام باقر عليه السلام در تفسير آيه ياد شده مى فرمايد : «صنعت خانه سازى را نمى دانستند» . (تفسير العياشى ، ج ٢ ، ص ٣٥٠)[٤] رسول خدا در تفسير آيه ياد شده مى فرمايد : «هيچ ساختمانى در آن بنا نشده بود» . (الدرّ المنثور ، ج ٤ ، ص ٢٤٩)