غنچه هاي شرم

غنچه هاي شرم - پسنديده، عباس - الصفحة ١٠٠

كم رويى ناشى از تكبّر ، مى تواند اقتصاد زندگى فرد را با بحران روبه رو سازد . امام على عليه السلام به تأثير منفى كم رويى در اقتصاد خانواده ، اشاره كرده و فرموده است : كم رويى ، مانع روزى است . [١] ٤ . يكى ديگر از مواردى كه كم رويى در آن نقش پيدا مى كند (كم رويى اى كه ريشه در كبر دارد) ، مسئله مواجهه با ميهمان و ميهمانى است . برخى افراد ، نوع پذيرايى را ميزانى براى آبرو و حيثيت خود ، قرار مى دهند و لذا سعى مى كنند بهترين ميهمانى ها را برپا كنند تا شخصيت و هويت آنان ، محفوظ بماند . اين افراد ، از يك پذيرايى ساده ، خجالت مى كشند و حتّى اگر توان آن را نداشته باشند ، به هر طريق ممكن ، پذيرايى به اصطلاح آبرومندانه اى به راه مى اندازند . در اين جا با پديده اى به نام «تكلّف (به زحمت افتادن)» روبه رو مى شويم . در تكلّف ، فرد ، سعى مى كند خود را فراتر از آنچه هست ، به نمايش بگذارد و براى اين منظور ، خود را به زحمت مى اندازد . اگر اين شرم منفى وجود نداشته باشد ، فرد به هر اندازه كه در توان اوست ، از ميهمانان خود ، پذيرايى مى كند . در روايتى آمده است : هر كه خجالت بكشد كه هر چه در توان اوست ، نزد برادر ميهمان خود بگذارد ، پيوسته ، شب و روز در خشم خداوند خواهد بود . [٢] اساسا تكريم ميهمان ، در اين است كه ميزبان ، خود را به زحمت نيندازد . [٣] وقتى ميهمان متوجّه به زحمت افتادن ميزبان گردد ، شرمنده و


[١] غررالحكم ودررالكلم ، ح ٢٧٤ . نيز ، ر . ك : ميزان الحكمة ، ج ١ ، ص ٧١٨ .[٢] دعائم الإسلام ، ج ٢ ، ص ١٠٦ ؛ كنزالعمّال ، ج ٩ ، ص ٣٩ (ح ٢٤٨٢٧) .[٣] رسول خدا مى فرمايد : «از احترام گذاشتن مرد به برادر مؤمنش اين است كه ... هيچ تكلّف نورزد» (المحاسن ، ج ٢ ، ص ٤١٥ ، ح ١٦٨ ؛ الكافى ، ج ٥ ، ص ١٤٣) .