آشنایی با ابواب فقه
(١)
پیشگفتار
٧ ص
(٢)
مقدمه
١١ ص
(٣)
مفهوم «فقه»
١٣ ص
(٤)
تعریف علم فقه
١٤ ص
(٥)
موضوع علم فقه
١٥ ص
(٦)
منابع فقه
١٥ ص
(٧)
رابطه «فقه» و «اصول فقه»
١٨ ص
(٨)
اهمیت تفقه در دین
١٨ ص
(٩)
سیر تاریخی فقه و مراحل تطور آن
٢١ ص
(١٠)
ادوار فقه
٢١ ص
(١١)
1- دوره تشریع
٢١ ص
(١٢)
2- دوره تبیین و تدوین فقه
٢٢ ص
(١٣)
3- دوره دسته بندی و تبویب
٢٣ ص
(١٤)
4- دوره توسعه مسائل فقهی
٢٤ ص
(١٥)
5- دوره استدلال
٢٤ ص
(١٦)
6- دوره گسترش و استدلال و تنقیح
٢٥ ص
(١٧)
7- دوره رشد و تکامل
٢٦ ص
(١٨)
8- دوره تدقیق و ژرف اندیشی در مباحث فقهی
٢٦ ص
(١٩)
9- دوره تلخیص مباحث فقهی
٢٧ ص
(٢٠)
10- دوره کاربرد همه جانبه فقه
٢٨ ص
(٢١)
حکم
٣٣ ص
(٢٢)
اقسام واجب
٣٥ ص
(٢٣)
فتوا
٣٧ ص
(٢٤)
احتیاط
٣٨ ص
(٢٥)
گستره فقه و جامعیت آن
٤١ ص
(٢٦)
تقسیمات فقه
٤٣ ص
(٢٧)
تاملی در دسته بندیها
٤٥ ص
(٢٨)
1- کتاب الطهارة
٤٧ ص
(٢٩)
2- کتاب الصلاه
٤٨ ص
(٣٠)
الف - نمازهای واجب
٤٨ ص
(٣١)
ب - نمازهای مستحب
٤٩ ص
(٣٢)
3- کتاب الزکاه
٥٠ ص
(٣٣)
الف - زکات فطره
٥١ ص
(٣٤)
ب - زکات مال
٥١ ص
(٣٥)
4- کتاب الخمس
٥٢ ص
(٣٦)
5- کتاب الصوم
٥٥ ص
(٣٧)
اقسام روزه
٥٥ ص
(٣٨)
6- کتاب الاعتکاف
٥٨ ص
(٣٩)
7- کتاب الحج
٥٨ ص
(٤٠)
اقسام الحج
٥٩ ص
(٤١)
8- کتاب العمره
٦٠ ص
(٤٢)
اقسام العمره
٦١ ص
(٤٣)
9- کتاب الجهاد
٦٥ ص
(٤٤)
10- کتاب الامر بالمعروف والنهي عن المنکر
٦٨ ص
(٤٥)
1- کتاب التجارة
٧٣ ص
(٤٦)
معاملات حرام
٧٣ ص
(٤٧)
انواع بيع
٧٤ ص
(٤٨)
ربا
٧٥ ص
(٤٩)
2- کتاب الرهن
٧٦ ص
(٥٠)
3- کتاب المفلس
٧٦ ص
(٥١)
4- کتاب الحجر
٧٧ ص
(٥٢)
5- کتاب الضمان
٧٧ ص
(٥٣)
حواله
٧٨ ص
(٥٤)
کفالت
٧٩ ص
(٥٥)
6- کتاب الصلح
٨١ ص
(٥٦)
7- کتاب الشركة
٨٢ ص
(٥٧)
انواع شرکت عقدی
٨٢ ص
(٥٨)
8- کتاب المضاربة
٨٣ ص
(٥٩)
9- کتاب المزارعة والمساقات
٨٤ ص
(٦٠)
تشابه و تفاوت مضاربه، مزارعه و مساقات
٨٤ ص
(٦١)
10- کتاب الودیعة
٨٧ ص
(٦٢)
امانت مالکی و امانت شرعی
٨٨ ص
(٦٣)
11- کتاب العاریه
٨٩ ص
(٦٤)
12- کتاب الاجاره
٩٠ ص
(٦٥)
13- کتاب الوکاله
٩٠ ص
(٦٦)
14- کتاب الوقوف والصدقات
٩٣ ص
(٦٧)
الف - وقف
٩٣ ص
(٦٨)
ب - صدقه
٩٤ ص
(٦٩)
15- کتاب السكنی و الحبس
٩٥ ص
(٧٠)
16- کتاب الهبات
٩٦ ص
(٧١)
17- کتاب السبق والرمایه
٩٧ ص
(٧٢)
18- کتاب الوصیه
٩٨ ص
(٧٣)
1- کتاب الطلاق
١٠٣ ص
(٧٤)
2- کتاب الخلع والمباراة
١٠٤ ص
(٧٥)
الف – خلع
١٠٤ ص
(٧٦)
ب – مبارات
١٠٥ ص
(٧٧)
3- کتاب الظهار
١٠٦ ص
(٧٨)
4- کتاب الايلاء
١٠٦ ص
(٧٩)
6- کتاب العتق
١١١ ص
(٨٠)
موجبات آزادی
١١١ ص
(٨١)
7- کتاب التدبیر والمكاتبه والاستیلاد
١١٢ ص
(٨٢)
8- کتاب الاقرار
١١٢ ص
(٨٣)
9- کتاب الجعاله
١١٤ ص
(٨٤)
تفاوت «جعاله» با «اجاره»
١١٤ ص
(٨٥)
10- کتاب الأيمان
١١٥ ص
(٨٦)
11- کتاب النذر
١١٥ ص
(٨٧)
انواع نذر
١١٦ ص
(٨٨)
1- کتاب الصید والذباحه
١١٩ ص
(٨٩)
الف - شکار کردن
١١٩ ص
(٩٠)
ب - سربریدن
١١٩ ص
(٩١)
2- کتاب الاطعمة والأشربه
١٢٠ ص
(٩٢)
3- کتاب الغصب
١٢٢ ص
(٩٣)
4- کتاب الشفعه
١٢٤ ص
(٩٤)
5- کتاب احياء الموات
١٢٧ ص
(٩٥)
شروط احیای موات
١٢٧ ص
(٩٦)
مشترکات
١٢٨ ص
(٩٧)
6- کتاب اللقطه
١٢٨ ص
(٩٨)
الف - لقطه حیوان
١٢٩ ص
(٩٩)
ب - لقطه غیر حیوانی
١٢٩ ص
(١٠٠)
7- کتاب الفرائض
١٣٠ ص
(١٠١)
ورثة میت
١٣١ ص
(١٠٢)
اقسام فرائض
١٣٢ ص
(١٠٣)
موانع ارث
١٣٣ ص
(١٠٤)
8- کتاب القضاء
١٣٥ ص
(١٠٥)
ارکان قضاوت
١٣٥ ص
(١٠٦)
ویژگیهای قاضی
١٣٦ ص
(١٠٧)
9- کتاب الشهادات
١٣٧ ص
(١٠٨)
شرایط اعتبار شهادت
١٣٧ ص
(١٠٩)
تحمل شهادت
١٣٩ ص
(١١٠)
10- کتاب الحدود والتعزیرات
١٣٩ ص
(١١١)
الف - حد زنا
١٤٠ ص
(١١٢)
ب - حد لواط
١٤١ ص
(١١٣)
ج - حد قذف
١٤١ ص
(١١٤)
د - حد شراب خواری
١٤١ ص
(١١٥)
ه - حد سرقت
١٤١ ص
(١١٦)
و - حد محارب
١٤٢ ص
(١١٧)
11- کتاب القصاص
١٤٥ ص
(١١٨)
12- کتاب الدیات
١٤٦ ص
(١١٩)
کفاره قتل
١٤٨ ص
(١٢٠)
فهرست منابع و مآخذ
١٥١ ص

آشنایی با ابواب فقه - نوری، محمد اسماعیل - الصفحة ٥٠ - ٣- کتاب الزکاه

شـروط، مقدمات ، مبطلات ، مستحبات ، شكيات ، و سهويات نماز، نماز قضا و مسافر، نماز جماعت و فرادا و مانند آن در كتاب (الصلاة) مورد بحث و بررسى قرار مى گيرد.

كتاب الزّكاة

(زكات) در لغت ، به دو معنا آمده است : يكى رشد و نموّ و ديگرى پاكى .[١]

در فـقـه اسـلامـى ، زكـات عـبـارت اسـت از : حـقّ واجـبـى كـه بـه بـخـشـى از امـوال اغـنيا تعلق مى گيرد و بايد به نفع فقرا براى صرف در مصالح عمومى پرداخت شود. اغـنـيـا بـا دادن زكـات ، از صـفـات زشـتـى مـانـنـد حـرص و بـخـل (تـا اندازه اى) پاك مى گردند و اموالشان نيز با خير و بركت دنيوى و اخروى ، رشد و نموّ خواهد كرد.[٢]

امام خمينى (ره) در تحرير الوسيله ، ابتداى (كتاب الزّكاة) مى نويسند:

اصـل وجـوب زكات از ضروريات دين مقدس اسلام است كه منكر آن مرتد و از كافران شمرده مى شود.[٣]

در قـرآن كـريـم و روايـات مـعـصومان ٧ درباره زكات ، بسيار تاءكيد شده ، حتى در روايتى صحيح ، امام باقر٧ فرمودند:

(اِنَّ اللّهَ تـَبـارَكَ وَ تـَعـالى قـَرَنَ الزَّكـاةَ بـِالصَّلاةِ فـَقـالَ: (وَ اَقـيـمـوُا الصَّلوةَ وَ اتـَوُا الزَّكوةَ))[٤] فَمَنْ اَقَامَ الصَّلاةَ وَ لَمْ يُؤْتِ الزَّكاةَ فَكَاَنَّهُ لَمْ يُقِمِ الصَّلاةَ)[٥]


[١] اصـل كـلمه (زكاة) به معناى رشد و نموّى است كه از بركت الهى در چيزهاى دنيوى و اخـروى حـاصـل مـى شـود. اطـلاق كـلمـه (زكـاة) بـه سـهـم الهـى ، كـه انـسـان مـؤ مـن از مـال خـود خـارج مـى كـنـد و بـه فـقـرا مـى دهـد. بـه ايـن دليـل اسـت كـه در پـرداخـت آن ، امـيـد رشـد و افـزايـش مـال هـمراه با خيرات و بركات دارد، يا موجب تزكيه و پاكى روح پرداخت كننده مى شود و يا از هر دو جنبه است ، زيرا هر دو فايده در پرداخت زكات وجود دارد. (مفردات ، واژه (زكا)

[٢] ر.ك . به : مسالك الافهام ، شهيد ثانى ، ج ١، ص ٥٠؛ مصطلحات الفقه ، ص ٢٨٠.

[٣] ر.ك . بـه : تـحـريـر الوسـيـله ، ج ١، ص ٣١١؛ مـرحـوم شـيـخ حـرّ عـامـلى نـيـز در وسـائل الشـيـعـة ، (كـتـاب الزكـاة) ، باب مستقلى تحت عنوان (باب ثبوت الكفر و الارتداد و القـتـل بـمـنـع الزكـاة اسـتـحـلالاً و جـحـوداً) آورده و در آن ، نـُه حـديـث نقل كرده است . (ر.ك . به : وسائل الشيعة ، ج ٩، ص ٣١ـ٣٥).

[٤] بقره (٢)، آيه ٤٣.

[٥] وسائل الشيعة ، ج ٩، ص ٢٢.