آشنایی با ابواب فقه - نوری، محمد اسماعیل - الصفحة ٥١ - ب - زکات مال

خـداى ـ تبارك و تعالى ـ زكات را در رديف نماز قرار داده ، مى فرمايد: (نماز را برپاداريد و زكات دهيد) پس هر كه نماز بخواند ولى زكات ندهد، گويا نماز نخوانده است .

در دين مقدس اسلام ، دو نوع زكات واجب وجود دارد :

الف ـ زكات فطره

در شـب عـيـد فـطـر، با شروط خاصى بر مسلمان مكلّف واجب مى شود مقدار سه كيلوگندم ، خرما، ذرّت يا مانند آن به ازاى خود و هر كه نان خور او است به فقرا بپردازد.[١] اين زكات ، زكات فطره خوانده مى شود.

ب ـ زكات مال

ايـن نـوع از زكـات بـا چـنـد شـرط، بـه نـه چـيـز تـعـلّق مـى گـيـرد كـه تـحـت سـه عـنـوان ذيل بررسى مى شود:

١ـ غلاّت : گندم ، جو، خرما و كشمش ، هر كدام اگر به حدّ نصاب (حدود ٢٨٨ من تبريز) برسد، در صـورتـى كـه بـا آب چـاه بـه وسـيـله دلو يـا مـوتـور و امثال آن ها آبيارى شود،١٢٠ و در غير اين صورت ، ١١٠ آن بايد به عنوان زكات داده شود.

٢ـ اغـنـام : گـاو، گـوسـفند و شتر، هر يك نصاب هاى گوناگونى دارند كه با شروط خاصى زكات به آنها تعلّق مى گيرد.

٣ـ نقدين : طلا و نقره اگر مسكوك باشند، در شرايط خاصى ، زكات به آن ها تعلّق مى گيرد.

در كـتـاب زكـات ، احـكـام ايـن اقـلام و موارد مصرف آن با تكيه بر آيات و روايات اسلامى مورد بحث و بررسى قرار گرفته است .[٢]

قرآن مجيد در مورد مصرف زكات مى فرمايد:

[١] ر.ك . به : تحرير الوسيله ، ج ١، ص ٣٤٥ـ٣٥٠.

[٢] همان ، ص ٣١٥ـ٣٤٤.