آشنایی با ابواب فقه - نوری، محمد اسماعیل - الصفحة ١١٤ - تفاوت «جعاله» با «اجاره»

٥ ـ الفاظ اقرار بر مطلب مورد نظر دلالت صريح داشته باشد و يا ظاهر در آن باشد و مقر، جـمـلات مـبـهـم و دو پـهـلو بـه كـار نـبـرد. تـشـخـيـص ايـن در هـر زبـان ، بـا عـرف اهل همان زبان است .

٦ ـ مضمون اقرار مُقرّ به ضرر خودش باشد، نه به ضرر ديگرى .[١]

٩-كتاب الجعاله

(جـعـاله) آن اسـت كـه قـرار بـگـذارنـد در مـقـابـل انـجـام كـارى صـحـيـح و عـقـلايـى ، مـال معيّنى را بدهند، مثلا، كسى اعلان كند: (هر كس كتاب گم شده مرا پيدا كند، هزار تومان به او مـى دهـم) و يـا (هـر كـس كتاب يا مقاله اى بنويسد به او جايزه مى دهم .) به كسى كه اين قـرار را مـى گـذارد (جـاعـل) و بـه شـخـصـى كـه آن كـار را انـجـام مـى دهـد (عامل) مى گويند.[٢]

تفاوت (جعاله) با (اجاره)

(جعاله) شباهت بسيارى با اجاره (اجير كردن كسى براى انجام كارى) دارد، ولى تفاوت هايى نيز با آن دارد كه به شرح ذيل است :

١ ـ اجاره از (عقود) است ، ولى جعاله از (ايقاعات) مى باشد.

٢ ـ در اجـاره ، (اجـيـر) بـايـد مـعـيـّن بـاشـد، ولى در جـعـاله ، مـمـكـن اسـت (عامل) غير معيّن هم باشد.

٣ ـ در اجـاره ، پس از اجراى صيغه ، اجير، مالك مزد و اجير گيرنده ، مالك كار او مى شود، ولى درجـعـاله تـا وقـتـى كـه عـامـل كـار را تـمـام نـكـرده اسـت ، جاعل به او بدهكار نمى شود.

٤ ـ در اجـاره ، بـايـد مـقـدار كار اجير مشخص و معلوم باشد، ولى در جعاله ، اگر نوع كار معلوم باشد مجهول بودن جزئيات آن اشكالى ندارد.

[١] ر.ك . بـه : تـحـريـر الوسـيـله ، ج ٢، ص ٤٩ـ٥٥، مسائل ١، ٣، ٤ و ٨.

[٢] ر.ك . به : همان ، ج ١، ص ٥٨٦.