احکام اقتصادی خانواده - یوسفیان، نعمتالله - الصفحة ٤٤ - نفقه خویشان و نزدیکان
٢. اگر زن در مواردى كه اطاعت شوهر لازم است، از او اطاعت نكند، گناهكار است و حق غذا، لباس، منزل و همخوابى ندارد، ولى مهر او از بين نمىرود. [١]
٣. اگر زنى كه از شوهر اطاعت مىكند، از او خرجى بخواهد، ولى شوهر به او خرجى ندهد، مىتواند جهت الزام شوهر بر پرداخت نفقه به حاكم شرع و اگر ممكن نباشد به مؤمنان عادل و اگر آن هم ممكن نباشد به ديگران مراجعه كند. [٢]
٤. اگر الزام شوهر بر دادن نفقه ممكن نباشد، زن مىتواند در هر روز به اندازه خرجى آن روز، بدون اجازه از مال شوهرش بردارد و اگر چنين كارى ممكن نباشد و زن به ناچار معاش خود را تهيه كند، در موقعى كه به تهيه معاش اشتغال دارد، اطاعت شوهر بر او واجب نيست. [٣]
٥. اگر زن به جهت عذر شرعى يا عقلى مانند حيض، احرام، اعتكاف واجب و بيمارى نتواند تمكين كند، يا اگر با اجازه شوهر به سفرِ واجب يا مستحب برود نفقهاش از بين نمىرود. [٤]
٦. اگر زن بدون اجازه شوهر به مسافرت مستحب يا مباح برود، يا بدون اجازه او از خانه بيرون رود، نفقهاش از بين نمىرود. [٥]
نفقه خويشان و نزديكان
خويشاوندان در اينجا عبارتند از:
١. فرزندان و نوهها، اگر چه پايينتر روند (مانند نبيره و نتيجه)؛
٢. پدر و مادر و پدربزرگها و مادربزرگها، اگر چه بالاتر روند.
نفقه اين دو دسته- خواه مرد باشند يا زن، كوچك يا بزرگ، مسلمان يا كافر- به تفصيلى كه مىآيد، بر مرد واجب است؛ ولى نفقه ديگر نزديكان، به ويژه كسانى كه از او ارث مىبرند، استحباب دارد.»
[١] همان، مسئلة ٢٤١٣.
[٢] همان، مسئلة ٢٤١٦.
[٣] همان.
[٤] تحرِیر الوسِیله، ج ٢، ص ٢٨٠، مسئلة ٥.
[٥] همان.
[٦] همان، ص ٢٨٥، مسئلة ١.