احکام اقتصادی خانواده - یوسفیان، نعمتالله - الصفحة ٧٢ - د استفتائات
و هنگامى كه آن را فروخت، سود حاصل از فروش آن از درآمد همان سال فروش محسوب مىشود. [١]
١١. اگر فرش و ظرفها، اتفاقاً در طول سال مورد استفاده قرار نگيرد، ولى براى استفاده ميهمان به آنها نياز باشد، آيا خمس در آنها واجب است؟
جواب: در فرض سؤال، خمس در آنها واجب نيست. [٢]
١٢. خانهاى كه در خور شأن كسى نيست، به چه صورتى خمسش پرداخت شود؟
جواب: مقدار زايد بر شأن بايد تخميس شود. [٣]
١٣. شخصى بر اثر گرفتارى زندگى، خانه خود را ترك كرده و در جاى ديگرى خانه خريده، آيا اين خانهاى كه خريده خمس دارد؟
جواب: اگر نياز به يك خانه بيشتر ندارد، بايد خمس يكى از خانهها را بدهد؛ به شرط آنكه از ارباح مكاسب، بدون دادن خمس تهيه كرده باشد. [٤]
١٤. شخصى خانهاى براى سكونت ندارد و براى خريد مسكن يا تهيه مايحتاج زندگى، مالى را پس انداز كرده است، آيا اين مبلغ خمس دارد؟
جواب: مال پس انداز شده از منفعت كسب اگر براى تأمين هزينههاى زندگى باشد، سر سال خمسى، خمس دارد؛ مگر اينكه پس انداز براى تهيه لوازم ضرورى زندگى يا تأمين هزينههاى لازم باشد كه در اين صورت اگر بعد از سال خمسى در آينده نزديك (مثلًا دو سه ماه پس از سال خمسى) در راههاى مذكور مصرف شود، خمس ندارد. [٥]
١٥. افرادى هستند كه خمس بر آنها واجب است، ولى تاكنون آن را نپرداختهاند و در حال حاضر هم توانايى پرداخت آن را ندارند و يا بر آنها بسيار دشوار است، حكم آنان در اين باره چيست؟
جواب: مجرد عدم توانايى يا دشوارى پرداخت خمس، موجب برائت ذمّه و سقوط تكليف نيست؛ بلكه اداى آن تا حد امكان واجب است، چنين افرادى مىتوانند با دست گردانِ مبالغ
[١] رسالة اجوبة الاستفتاءات، ص ٢١٢، س ٩٨٩.
[٢] همان، ص ١٩٠، س ٩٠٤.
[٣] استفتاءات، ج ١، ص ٣٦١، س ٥١.
[٤] همان، س ٥٢.
[٥] رسالة اجوبة الاستفتاءات، ص ١٩٠ ـ ١٩١، س ٩٠٨.