خلاصه درس‌ از نظر حضرت امام (ره)، گروه گروه كردن مردم، براى ملّت سمّ قاتل است.
از ابزار بسيار ضرورى براى شناخت و تحليل پديده‌هاى سياسى، آشنايى با احزاب و تشكيلات سياسى است.
حزب به گروهى ازمردم گفته مى‌شود كه داراى منافع مشترك هستند و در چهارچوب قوانين كشور- يا خارج از آن- و با برخوردارى از يك سازمان و برنامه‌منسجم براى رسيدن به قدرت تلاش‌مى‌كنند.
احزاب ممكن است به دلايل مختلفى از جمله: مبارزات انتخاباتى، دخالت ابرقدرتها، صفات ناپسند انسانها و يا اختلاف مكاتب و مرامها و ... بوجود آمده باشند.
احزاب از نظر شيوه عضوگيرى به عمومى (عوام) و خواص و از نظر رأى نمايندگان در مجلس، به انعطاف پذير و انعطاف ناپذير و از نظر نوع مكتب و مرام به كمونيست، فاشيست، ليبرال و اسلامى تقسيم شده و از نظر اصلاح گرايى به اصول‌گرا، ميانه‌رو و محافظه كار تقسيم مى‌شوند. احزاب به دليل شيوه‌هاى مختلف فعاليت، به مخفى، نيمه مخفى و آشكار تقسيم شده، بودجه آنان از طريق اعضا، سران حزب و يا بيگانگان و ... تأمين مى‌گردد.
تعدّد احزاب در جهان سوّم به گسترش سياست بازى، تهديد وحدت عمومى، تضعيف اقتصادى و نظامى كشور و نفوذ بيگانگان كمك مى‌كند.
پرسش‌ ١- حزب چيست؟
٢- اهداف احزاب را شرح دهيد.
٣- علل پيدايش احزاب را ذكر كنيد.
٤- چرا وجود حزب در جهان سوّم ضرورت ندارد؟
٥- احزاب ليبرال چه ويژگيهايى دارند؟