چهار كتاب اصلى علم رجال - خامنهاى، سيد على - الصفحة ٣٨ - نحوه انتخاب و تلخيص شيخ

آشوب حايز است، عدول از آن جايز نمى‌باشد.

از آنچه كه گفتيم مى‌توان دانست كه نام معرفة اخبار الرجال نيز كه در آغاز و انجام نسخه چاپى بمبئى براى كتاب كشى ذكر شده بدون وجه و بى‌دليل است، چه علاوه بر اينكه كتاب موجود و چاپ شده تأليف شيخ طوسى و موسوم به اختيار الرجال است نه معرفة اخبار الرجال، اساسا در مدارك و مآخذ مورد اطمينان از چنين نامى براى كتاب كشى نشانى نيست و گويا مباشر چاپ يا يكى از نسخه‌برداران اين نام را از تركيب دو عبارت «كتاب ابى عمرو الكشى فى اخبار الرجال» و «كتاب ابى عمرو الكشى فى معرفة الرجال» كه در بعضى از كتب رجاليه به هنگام يادآورى از كتاب كشى ذكر شده استفاده كرده و آن را نام كتاب پنداشته است.

نحوه انتخاب و تلخيص شيخ‌

چنانكه پيشتر اشاره شد، نادرستيها و زوايد كتاب كشى بوده كه شيخ طوسى را به تهذيب و تلخيص آن برانگيخته و كتاب اختيار الرجال را به‌وجود آورده است. اكنون بايد ديد آن نادرستيها و اضافات از چه قبيل بوده و شيخ در اين زمينه چه عملى انجام داده است؟

به گمان برخى‌[١]، كتاب كشى در اصل مشتمل بر رجال‌


[١] . از جمله، محدث قمى در الكنى و الالقاب، ج ٣، ص ١١٦، چاپ نجف.