از ویژگی‌های مهمّ شیطان، دشمنیِ بی‌نهایت با انسان‌هاست.[٤٩٦] اذیت و آزارِ او، به گمراهی و مقهور کردن انسان در پیشگاه خداوند، ختم نشده و از هر حیله‌ای استفاده می‌کند تا بندگان را برنجاند. یکی از مصادیق رنجش که در آیات به آن اشاره شده، نجوا (درگوشی صحبت کردن) [٤٩٧] است. وقتی دو نفر دچار فریب شیطان شده و شروع به نجوا می‌کنند، نفر سوم به گمانِ صحبت دربارۀ او، رنجیده‌خاطر می‌شود.[٤٩٨] هدف شیطان از این کار، رنجاندن مؤمنان است.

از دیگر کار‌های مهمی که شیطان برای رنجاندن بندگان استفاده می‌کند، سرزنش آن‌ها پس از انجام گناه است. این، تلاشی فکری و عقیدتی است تا انسان را هرچه بیشتر از خداوند دور کند. در واقع، شیطان پس از خارج کردن انسان از مسیر هدایت، از اعمالشان بیزاری جسته و خود را خداترس معرفی می‌کند.

امام سجاد٧ نیز شیطان را سرزنش‌گر معرفی کرده و می‌فرماید: بندگان حتی
پس از دنباله‌روی از وسوسه‌ها و انجام معصیت خدا، مورد سرزنش و شماتت شیطان قرار می‌گیرند:

اللَّهُمَّ إِنَّ الشَّیْطَانَ قَدْ شَمِتَ‌ بِنَا إِذْ شَایَعْنَاهُ عَلَی مَعْصِیَتِک[٤٩٩]؛

الهی! چون در نافرمانی‌ات او را همراهی کردیم، شیطان ما را سرزنش می‌کند.

این فعالیتِ شیطان، آزاری نهایی برای بندگان است. او پس از فریب آن‌ها، در
حالی که خشم خدا شامل حالشان شده و پشیمان از پیروی شیطانند، با سرزنش
به پذیرفته نشدن در درگاه الهی، بندگان را اذیت می‌کند. سرزنش شیطان در دو

[٤٩٥]. ر.ک: شهود و شناخت، دعای ١٧، بند ٢.

[٤٩٦]. Gقالَ فَبِعِزَّتِکَ لَأُغْوِیَنَّهُمْ أَجْمَعینF؛ ص، آیۀ ٨٢ ؛ حجر، آیۀ ٣٩.

[٤٩٧]. «النَّجْوَى اسم یقوم مقام مصدر، و هو السرّ ما بین الاثنین و الجماعة (بیخ‌گوشى حرف زدن و سخن سرّى (راز و راز گفتن)، اسم و مصدر هر دو به ‌کار رفته است)‌»؛ ر.ک: مجمع البحرین، ج١، ص‌٤٠٨.

[٤٩٨]. مجادله، آیۀ ١٠ و نیز ر.ک: ص، آیۀ ٤١.

[٤٩٩]. صحیفۀ سجادیه، دعای ١٠، ص‌٦٢.