كيمياي عشق - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ٣٨
الباطِنَةُ فَلا تَستَأثِر عَلى أخيكَ بِما هُوَ أحوَجُ إلَيكَ مِنكَ . {-١-}
[امام فرمود :] «مقصودت ، زكات ظاهرى است يا باطنى ؟». پرسنده گفت: «هر دو را مى پرسم». حضرت فرمود: «امّا نصاب زكات ظاهرى، در هر هزار درهمى ، بيست و پنج درهم است ؛ امّا زكات باطنى ، آن است كه آنچه را برادرت بدان نيازمندتر است ، ويژه خود نكنى .
بر اين اساس ، مى توان گفت كه همه گونه احسان به خلق، براى خدا ، شرط كمالِ بهره گيرى از بركات هر نوع ذكر و در رأس آن ، نماز است . خدمت به مردم ، تا آنجا در تكامل انسان نقش دارد كه پيغمبر اسلام خدمتگزاران مردم را بهترينِ مردم مى نامد و در اين باره مى فرمايد :
خَيرُ النّاسِ مَنِ انتَفَعَ بِهِ النّاسُ . [٢]
بهترين مردم ، كسى است كه مردم از او بهره برند .
و امام على عليه السلام احسان را در كنار اطاعت خداوند متعال به عنوان فلسفه خلقت انسان مطرح مى كند و مى فرمايد :
بِتَقوَى اللّه ِ اُمِرتُم ولِلإِحسانِ وَالطّاعَةِ خُلِقتُم . [٣]
به تقواى خدا فرمان يافتيد و براى احسان[ به خلق ]و
[١] معانى الأخبار ، ص ١٥٣ ، (ح ١) .[٢] اختصاص ، ص ٢٤٣ .[٣] بحار الانوار : ج ٣٢ ص ٣٥٦ ح ٣٣٧ به نقل از شرح نهج البلاغه .