اخلاق خانواده(ج1) - فاخری، عليرضا؛ منتظری، محمدحسين - الصفحة ١٢٩ - احترام به كودك
به آنها احترام بگذارند. پيامبر اسلام ٦ به پدران و اولياى كودكان دستور داده كه به آنان احترام بگذارند:
«اذا سَمَّيْتُمُ الْوَلَدَ فَاكْرِمُوا لَهُ وَ اوْسَعُوا لَهُ فِى الَمجْلِسِ وَ لا تُقَبِّحُوا لَهُ وَجْهاً»[١]
هرگاه نام فرزندتان را مىبريد، او را گرامى داريد و جاى نشستن را براى او توسعه دهيد، و نسبت به او ترشرو نباشيد.
اگر كودك دريابد كه پدر و مادر برايش احترام قائل نبوده و در محيط خانواده شخصيت او را به رسميت نمىشناسند، براى اينكه توجه ديگران را به خود جلب كند، به رفتارهاى خاصى تن مىدهد و در مواردى ممكن است سر از انحراف و تبهكارى درآورد. كودك براى اينكه مورد توجّه قرار گيرد و شخصيت فردى خويش را بازيابد ممكن است در مواردى شرارت به خرج داده، لوس شود، سخن ديگران را قطع كند، خود را به بيمارى زند يا از بلندى پرت كند و .... بعكس، كودكى كه مورد تجليل و احترام باشد، بزرگوار، شريف و با شخصيت بار مىآيد و براى حفظ شخصيت خويش از كارهاى زشت اجتناب خواهد كرد. او سعى مىكند با انجام كارهاى نيك، شخصيت خودش را در نظر ديگران كاملتر گرداند تا بيشتر و بهتر مورد تجليل قرار گيرد. محيط خانواده، بهترين جايگاه براى ارضاى كامل تمايلات باطنى كودك و توجّه به تمام شخصيت اوست و اگر كودك در محيط خانواده مورد احترام باشد و باور كند كه عضو مستقل خانواده و مورد تكريم است، كمتر از اوامر پدر و مادر سرپيچى مىكند و به طغيان و تمرّد و انتقام رومىآورد.[٢]
امّ فضل مىگويد: روزى رسول خدا ٦ فرزندش حسين ٧ را كه طفلى شيرخوار بود، از من گرفت و در آغوش كشيد. كودك روى لباس پيامبر ٦ ادرار كرد. من او را به تندى از پيامبر ٦ گرفتم، بگونهاى كه كودك گريه كرد. پيامبر ٦ فرمود: آرام باش اى «امّ فضل»!
[١] - جامع الأخبار، ص ١٢٦
[٢] - ر. ك: كودك، فلسفى، ج ٢، ص ٨٩ و ١١٨؛ ج ١، ص ٢٦٥؛ خانواده و نيازمنديهاى كودكان، ص ١٤٤- ١٤٥؛ آيين تربيت، ص ٢٤٣