از نكات بسيار مهم در مورد محبت به كودك، پرهيز از زياده‌روى و افراط در محبت است. بديهى است كه غذاى روحى كودك، بسان غذاى جسمى او، هرگاه كم و زياد شود، عوارضى در جسم و روح او ايجاد مى‌كند.

محبت زياد و بيجا، موجب ناز پروردگى، لوس بار آمدن و از خود راضى شدن كودك مى‌گردد. كودكى كه به خاطر مهر و محبت بيش از اندازه به تمام خواسته‌هاى خوب و بد خود مى‌رسد، به خود مغرور شده، حالت ديكتاتورى پيدا مى‌كند و در برابر مصايب، محروميتها و فراز و نشيب زندگى تاب مقاومت و قدرت مبارزه ندارد.

پدر و مادرى كه به ابراز عواطف افراطى و محبتهاى ناپسند مبتلا هستند و تنها هدفشان راضى نگه داشتن كودك و برآوردن خواسته‌هاى خوب و بد اوست، در حقيقت زمينه ضعف و سستى كودك و عدم شكيبايى و پايدارى او در مقابل مشكلات را فراهم مى‌كنند. امام باقر ٧ فرمود:

«شَرُّ الْاباءِ مَنْ دَعاهُ الْبِرُّ الَى الْإِفْراطِ»[٢]

بدترين پدران، كسى است كه در نيكى [به فرزندان‌] از حدّ تجاوز مى‌كند.

بنابراين، والدين و مربّيان تربيتى بايد محبت و عواطف خود را نسبت به كودكان تعديل كرده و از محبت بيجا يا محبت بيش از اندازه پرهيز كنند تا كودكان را از خود راضى، مغرور و لوس بار نياورند.

احترام به كودك‌

احترام به كودك از موارد اساسى رشد شخصيت او و عامل مهمّى براى سازندگى است.

كودكان همانند بزرگسالان براى خود شخصيت قائل بوده، از ديگران انتظار دارند كه‌

[١] - آيين تربيت، ص ١١٨- ١١٩

[٢] - تاريخ يعقوبى، احمد بن ابى يعقوب معروف به يعقوبى، ج ٢، ص ٣٢٠، دار صادر، بيروت