را كه مانع بزرگى در راه اقدام مجدّانه براى پرورش اخلاقى است، از او دور مى‌سازد. «١» هر يك از سه خصوصيتى كه گفته شد در خور آن است كه با تدّبر و ژرف‌نگرى، ديده و سنجيده شود و از اين راه بسيارى از نماز، ١ معارف نماز آشكار خواهد شد.
قلمرو نماز اكنون هنگامى كه مى‌بينيم نماز با اين ويژگى‌ها و كارسازى استثنايى‌اش، گستردگى‌يى به اندازه گستره همه جامعه اسلامى دارد؛ يعنى همه در هر حال و هرجا وظيفه دارند آن را به جاى آورند و هيچ كس هرگز از قلمرو اين فريضه الهى بيرون نيست «٢» در مى‌يابيم كه اندازه تأثير آن در تأمين شرط نيك بختى يك ملّت و يك جامعه چقدر زياد است! حقيقت آن است كه هرگاه در ميان مردمى، نماز با همه شرايطش، رواج داشته باشد، همين يك واجب الهى، آنان را تدريجاً به همه نيك بختى‌ها مى‌كشاند و دين، ١ خيمه دين را در زندگى آنان بر پا مى‌سازد. «٣»