خلاصه‌ اوضاع سياسى- اجتماعى جهان در عصر ظهور اسلام متأثر از رابطه ميان دو قدرت بزرگ آن زمان يعنى ايران و روم بود.
جامعه ايران، نظام شاهنشاهى داشت و براساس طبقه شكل گرفته بود.
تفسيرهاى دينى به جبر گرايش داشت‌ فراز و نشيب‌هاى دوران رسالت ٣٢ تأثيرات اسلام ص : ٣٢ و جامعه را به سوى انحطاط سوق مى‌داد. از اين رو، نفوذ دين در جامعه كاهش يافته بود.
زمامداران ايران، ستم‌پيشه بودند و با وضع مالياتهاى سنگين و گرفتن رشوه، مردم را در وضعيت رقت‌آورى قرار داده بودند.
كشور روم نيز وضعى همانند ايران داشت، اختلافهاى داخلى، تعصب مذهبى و جنگهاى طولانى با ايران، آن كشور را دستخوش تجزيه و نابسامانى ساخته بود.
ايران و روم از ديرباز با هم در جنگ بودند. اين جنگهاى بى‌فايده جز فقر و نارضايتى براى مردم نتيجه‌اى نداشت.
هنگام پيروزى انقلاب اسلامى به رهبرى امام خمينى قدّس سرّه، جهان ميان دو بلوك شرق و غرب تقسيم شده بود.
پرسش‌ ١- اركان اساسى جامعه ايران در عهد ساسانيان را نام ببريد.
٢- دين زردشت هنگام ظهور اسلام در ايران چه موقعيتى داشت؟
٣- دولت روم در هنگام پيدايش ظهور اسلام در ايران چه وضعيتى داشت؟
٤- جنگهاى ايران و روم چه پيامدهايى براى دو طرف داشت؟
٥- وضع ابرقدرتها در زمان پيروزى انقلاب اسلامى چگونه بود؟
٦- آيا دو ابرقدرت عصر پيامبر (ص) نيرومندتر بودند يا دو ابرقدرت زمان انقلاب اسلامى؟