تقريباً بيست درصد بهتر شد، «١» وى همچنين دريا نوردان مغربى را درناوگانهاى خود استخدام كرد، زيرا آنان در فنون جنگ دريايى تخصّص و مهارت داشتند.
تاريخ نويسانى چون ابن جبير و نويرى سكندرى، شجاعت آنان را در اين ميدان در زمان ايّوبيان و مماليك ستوده اند.
٨- صلاح الدّين كوشيد، روح جنگ و جهاد را در مسلمانان بدمد و از طريق مدارس گوناگونى كه در مصر و شام به پا كرده بود، افكار آنان را به اين وظيفه مقدّس آماده سازد.
صلاح الدّين، خود تلاش مى كرد تا الگوى شايسته اى براى اين مبارزه باشد، جلسات او هيچگاه خالى از دانشمندان و آگاهان نبود، آنان اطلاعات فراوانى را در رشته هاى گو ٠ ناگون، از جمله در فضيلت جهاد و وظيفه آمادگى براى آن، به او مى رسانيدند. «٢» هر كه مى‌خواست خود را به صلاح الدّين نزديك سازد، او را بر جهاد تشويق مى كرد. و چيزى از فضايل جهاد براى او مى گفت. كتابهاى فراوانى در اين باره براى او نوشتند، و وزيران و دبيران او در پيشاپيش اين حركت قرار داشتند. عماد اصفهانى مى گويد:
«من در مدّت زندگى‌ام در دمشق، كتابى را درباره جهاد، با همه آداب و احكامش روبراى اوتهيّه كردم و آنگاه نزد او بردم كه پيوسته به مطالعه آن مى پرداخت.» «٣» همچنين قاضى فاضل گويد:
«من از كسانى بودم كه كتابى درباره جهاد، با آيات و روايات جهاد و شرح كلمات ناآشناى آنها را گرد آورده بودم، او بسيار آن را مطالعه مى كرد تا اينكه‌