أجوبة المسائل - علوى گرگانى، محمدعلى - الصفحة ٣٥٦ - تقليل و تغليظ ديه

س ٣ - شخصى تصادف كرده و پايش شكسته است، دكتر براى عمل جرّاحى او را بيهوش كرده لكن بعد از عمل به هوش نيامده است آيا ديه بعهده دكتر است‌؟

ج ٣ - ديه بعهده دكتر است مگر آن كه قبل از عمل خود را تبرئه كرده باشد.

تقليل و تغليظ ديه

س ١ - همانگونه كه مستحضريد بر اساس برخى از روايات وارده در باب ديات، خوب شدن بعضى جراحات يا نقص عضوها (نظير شكستگى استخوان در اعضايى كه ديه مقدّره دارد يا شكافتن لب) ميزان ديه را تغيير مى‌دهد، با توجّه به اين كه امروزه به خاطر پيشرفت علم پزشكى تعداد قابل ملاحظه‌اى از جراحات و نقص عضوها قابل درمان مى‌باشد؛ بفرمائيد:

الف - آيا تأثير درمان در ميزان ديه را به غير موارد مصرّح در فقه نيز مى‌توان تعميم داد؟

ب - آيا پيوند عضو مقطوع در ميزان ديه تأثير دارد يا خير؟ (در صورتى كه انگشت يا دست شخصى در اثر جنايت قطع شود، اگر به موقع اقدام گردد مى‌توان عضو مقطوع را پيوند زد)

ج ١ - الف - در غير موارد مصرّحه در فقه تعميم تأثير درمان مشكل است زيرا در بسيارى از موارد توابعى دارد كه قبول آن امكان ندارد و ثانياً از موارد خلاف قاعده است كه بايد به قدر متيقّن كه موارد منصوصه است عمل كرد.

ب - با بيان بالا روشن شد كه بمحض جنايت، ديه مشخّص مى‌گردد مگر در موارد مصرّحه و لذا پيوند عضو مقطوع تأثيرى در مقدار ديه ندارد.

س ٢ - آيا تغليظ ديه اختصاص به قتل عمدى دارد؟