استفتاءات جديد حج - تبريزي، ميرزا جواد - الصفحة ٢٥٤

فهميد در هر دو صورت كه امكان بازگشت به مكه را دارد يا ندارد، حكم آن چيست؟

ح- اگر طواف او طواف حج تمتع بود و پس از بازگشت به وطنش فهميد كه باطل شده است، حكمش چيست؟

[جواب‌]

باسمه تعالى: الف- طواف و نمازش را اعاده نمايد سپس سعى و تقصير را بنا بر احتياط اعاده نمايد، و اللَّه العالم.

ب و ج- عمره‌اش باطل مى‌شود و بايد حج خود را در سال بعد اعاده نمايد و لكن احتياط آن است كه رجاءً به حج افراد عدول كرده و به قصد اعم از آن و عمره مفرده آن را تمام كند، و اللَّه العالم.

د- ظاهراً بر احرام خود باقى مانده است و در صورتى كه براى او امكان دارد بايد خودش اين كمبود و نقص را جبران نمايد و در صورتى كه خودش نمى‌تواند با نيابت آن را جبران نمايد، و اللَّه العالم.

ه- بلى بنا بر احتياط اعمال پس از طواف را نيز بايد اعاده كند، و اللَّه العالم.

و- چنانچه ماه ذى الحجّه باقى باشد بايد طواف خود را جبران نمايد و اگر ماه ذى الحجّه سپرى شده حج او باطل مى‌شود، و اللَّه العالم.

ز- در صورتى كه مى‌تواند خودش آن را جبران نمايد وگرنه با نيابت بايد جبران نمايد، و اللَّه العالم.

ح- چنانچه تا وقتى ماه ذى الحجّه سپرى نشده نتوان آن را جبران كند حج او محكوم به بطلان است، و اللَّه العالم.