فرهنگ نامه مرثيه سرايى و عزادارى سيد الشهداء - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ٥٨ - ١ تجويز دروغ در تعزيه!
احاديثى كه توصيه به گريانيدن در مصيبت آن حضرت مىكنند مطلق هستند، بنا بر اين هر چه سبب گريه كردن مردم گردد هر چند دروغ باشد، نيكو است، و فضاى اين روايات آن است كه آن چه در نكوهش دروغ وارد شده هر چند كه در نهايت اعتبار است ولى اختصاص به غير از ذكر مصيبت ابا عبد اللَّه دارد![١]
استاد مطهرى پس از نقل اين مطلب از محدث نورى اضافه مىكند: اين همان حرفى است كه امروزىها در مكتب «ماكياول» در آوردند كه هدف وسيله را مباح مىكند. هدف خوب باشد، وسيله هر چه شد شد![٢]
محدث نورى در پاسخ به اين سخن مىگويد:
به اين بيان، [مى] توان بسيارى از معاصى كبيره را مباح بلكه مستحب كرد و براى فساق جاده وسيعى از سوى آن معاصى باز نمود؛ زيرا كه اخبار فضيلت و مدح ادخال سرور در قلب مؤمن و قضاى حوايج و اجابت خواهش او و سعى و كوشش در انجاح آن اضعاف اخبار ابكا است، پس هر فاسقى هر زنى را كه ديد و خواهش نمود بوسه برويش زند يا ... بر زن رواست به مقتضاى اخبار استحباب ادخال سرور يا اخبار استحباب قضاى حاجت و غير آنها اجابت نمايد و خود را تسليم كند! ....[٣]
[١]. ر. ك: لؤلؤ و مرجان: ص ٢٧٢( تنبيه چهارم).
[٢]. حماسه حسينى: ج ١ ص ٤٨.
[٣]. لؤلؤ و مرجان: ص ٢٧٣- ٢٧٤ و نيز، ر. ك: حماسه حسينى: ج ١ ص ٤٩.