آشنایی با قرآن ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٥٩ - اهمیت قرآن به مسئله وحدت مسلمین

وَ لا یأْتَلِ اولُوا الْفَضْلِ مِنْکمْ وَ السَّعَةِ انْ یؤْتوا اولِی الْقُرْبی وَ الْمَساکینَ وَ الْمُهاجِرینَ فی سَبیلِ اللَّهِ وَ لْیعْفوا وَ لْیصْفَحوا الا تُحِبّونَ انْ یغْفِرَ اللَّهُ لَکمْ وَ اللَّهُ غَفورٌ رَحیمٌ [١].

آیه به یک جریان تصریح میکند و آن این است که بعضی از مسلمین که به تعبیر قرآن «اولوا الفضل» یعنی صاحب فضل بودند (مقصود از «فضل» در اینجا ثروت و مال است، یعنی متمکن بودند) [از انفاق به آن افراد تهمتزن خودداری کردند.]

کلمه «فضل» در اصطلاح امروز ما فقط به فضل علمی گفته میشود. امروز اگر بگوییم فلانکس فاضل است یعنی مرد عالمی است، «او از فضلاست» یعنی از علماست، صاحب معلومات و فضل است. ولی در قرآن به مال و ثروتی که از راه مشروع به دست آمده باشد کلمه «فضل» اطلاق شده است [٢]. از جمله در سوره جمعه میفرماید: وقتی از نماز فارغ شدید«وَ ابْتَغوا مِنْ فَضْلِ اللَّهِ» [٣] دنبال فضل الهی بروید، یعنی دنبال کسب و کار و تجارت و درآوردن پول از راه مشروع بروید.

قرآن میفرماید: ثروتمندانی که از راه مشروع صاحب مال و ثروت شدند و صاحب سعه (تمکن) هستند [قسم نخورند که کمکشان را قطع میکنند.]

بعضی از مسلمین که متمکن و ثروتمند بودند، به بعضی دیگر که یا از مهاجرین یا از مساکین و یا از خویشاوندان خودشان بودند کمک مالی

[١]. نور/ ٢٢.

[٢]. شنیدم در اردکان یزد به همین اصطلاح صحبت میکنند، وقتی میگویند: «فلان کس از فضلاست» یعنی از ثروتمندان است.

[٣]. جمعه/ ١٠.